"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/497 E., 2024/1264 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Milas Kadastro Mahkemesi
SAYISI : 2021/82 E., 2022/254 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı birleşen davanın davalısı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1. Muğla ili ... ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında 3402 sayılı Kadastro Kanunu' nun (3402 sayılı Kanun) geçici 8. maddesi uyarınca yapılan kadastro sırasında, 2 26... parsel sayılı 4.305,02 m² yüzölçümündeki taşınmaz, kadastro tutanağının beyanlar hanesine, "Bu parsel üzerindeki zeytin ağaçları ... kızı ... mirasçılarına aittir. Bu parsel 1. derece doğal sit sınırı içinde kalmaktadır." şerhi yazılarak, tarla vasfıyla Hazine adına tespit edildikten sonra, ... mirasçıları ... ve ...'nın itirazı üzerine, kadastro komisyonu kararıyla itirazın reddine, taşınmazın ham toprak ve çalılık vasfıyla Hazine adına tespitine karar verilmiştir.
2. Davacı Hazine vekili dava dilekçesinde; Muğla ili ... ilçesi ... Mahallesi 2 26... parsel sayılı dava konusu taşınmazda herhangi bir kullanımın bulunmadığını ileri sürerek, kadastro tespitinin iptali ile taşınmazın Hazine adına tesciline karar verilmesini talep ettikten sonra 09.06.2021 tarihli beyan dilekçesi ile talebini açıklayarak, tespitin iptaline, taşınmazın beyanlar hanesinde yer alan kullanıcı şerhi ve muhtesat beyanının sicilden terkin edilmek suretiyle tapuya tesciline, bu talebin kabul görmemesi halinde askı ilanında belirtilen muhdesatların cinsi, konumu, mesafesi ve kapladığı alanın tespit edilerek bu şekilde tapuya tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
3. Milas Kadastro Mahkemesinin birleşen 2021/369 Esas sayılı dosyasında davacı ... ve arkadaşları vekili dava dilekçesinde; Muğla ili ... ilçesi ... Mahallesi 2 26... parsel sayılı taşınmazın müvekkilleri olan davacıların murisi ... tarafından üzerine zeytin ve harnup ağaçları dikilerek hasat edilmek suretiyle kullanıldığını, ölümü ile mirasçılarına kaldığını, taşınmaz üzerinde 70 yaşında zeytin ağaçlarının bulunduğunu, taşınmazın komşu 2 26... ve 7 parsel sayılı taşınmazlarla birlikte kullanıldığını, anılan taşınmazların önceki kadastro çalışmaları sonucunda ... adına tescil edildiğini, fakat davaya konu edilen taşınmazın tespit harici bırakıldığını, oysaki 1945 yılından bu yana üzerindeki ağaçların bakımı ve hasadı yapılarak tarımsal amaçla kullanıldığını ileri sürerek, kadastro tespitinin iptali ile taşınmazın ... mirasçıları adına miras payları oranında tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı - davacı ... vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini savunmuştur.
2. Davacı - davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "... dava konusu taşınmazın eylemli orman vasfını taşıması nedeniyle orman sayılan yerlerden olduğu, 3402 sayılı Kanun'un 14, 17 ve geçici 8. maddeleri kapsamında zilyetlikle kazanılamayacağı, 3402 sayılı Kanun'un 19/2. maddesi uyarınca kadastro tespitinden önce taşınmaz üzerinde muris ... tarafından yetiştirilen zeytin ağaçlarının bulunduğu ve davacı Hazinenin mevcut şerhin düzeltilmesi yönündeki terditli talebinde hukuki yararının bulunmadığı, öte yandan Kadastro hakiminin tereddüte yer vermeyecek şekilde hüküm kurması gerektiği, bu nedenle taşınmazın beyanlar hanesindeki şerhin murisin kimlik numarası belirtilmek suretiyle yazılması gerektiği ..." gerekçesiyle, davanın davalı ... yönünden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 114/1-d ve 115/2 maddesi uyarınca pasif husumet ve dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, davanın davalılar yönünden reddine, dava konusu 2 26... parsel sayılı taşınmazın kadastro komisyon tutanağı tespiti gibi tapuya tesciline, taşınmazın beyanlar hanesindeki "Bu parsel üzerindeki zeytin ağaçları ... kızı ... mirasçılarına aittir" şerhinin terkini ile "Bu parsel üzerindeki zeytin ağaçları ... kızı ... (TCKN:39.....56) mirasçılarına aittir" şerhinin yazılmasına, birleşen davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı - birleşen davanın davalısı Hazine vekili ve davalı - birleşen davanın davacısı ... ve arkadaşları vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, istinaf başvurularının kamu düzeni kuralları gereğince açıklanan yönlerden ayrı ayrı kabulü ile sair istinaf itirazlarının reddine, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden hüküm kurulmak suretiyle asıl ve birleşen davanın reddine, dava konusu Muğla ili ... ilçesi ... Mahallesi 2 26... parsel sayılı taşınmazın kadastro komisyon tutanağı tespiti gibi Hazine adına tapuya tesciline, taşınmazın beyanlar hanesine "Bu parsel üzerindeki zeytin ağaçları ... kızı ... (TCKN:39.....56) mirasçılarına aittir" ve "Bu parsel birinci derece doğal sit sınırları içinde kalmaktadır" şerhlerinin yazılmasına karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı - birleşen davanın davalısı Hazine vekili temyiz dilekçesinde; dava konusu taşınmaz üzerindeki bir kaç adet zeytin ağacının arazinin doğal bitki örtüsü içinde yer alıp almadığı, kendiliğinden yetişip yetişmediği, aşılanıp aşılanmadığı ve yaşının belirlenmediğini, dava konusu taşınmazın 20 yılı aşkın süre davasız ve aralıksız olarak kullanılıp kullanılmadığının somut delilleri ile tespit edilmesi gerektiğini, Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olan taşınmazda 4706 sayılı Kanun'un 5. maddesinin son fıkrasındaki düzenlemeye aykırı şekilde davalı lehine muhdesat tespiti yapılmasının usul ve kanuna aykırı olduğunu belirterek, hükmün bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dava, kullanım kadastrosu tespitine itiraza ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava konusu taşınmaz üzerinde davalı - birleşen davanın davacıları yararına zilyetlikle iktisap koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile Bölge Adliye Mahkemesi kararındaki gerekçelere, 6100 sayılı Kanun'un 369/1. maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371. maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı - birleşen dosya davalısı Hazine vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1. maddesi uyarınca ONANMASINA,
Harçtan muaf olduğundan Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
12.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.