"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi
SAYILARI : 2022/526 Esas, 2022/1123 Karar,
2021/598 Esas, 2022/567 Karar
SUÇ : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma
KARARLAR : Mahkumiyet, Mahkumiyet
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararların kanun yararına bozulması
Birecik Cumhuriyet Başsavcılığının 27.08.2019 tarihli iddianamesi ile hükümlü hakkında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 191/1-4 (a). ve 53. maddeleri uyarınca açılan dava ile yapılan yargılama neticesinde Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 21.12.2022 tarihli kararı ile 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, kararın 24.01.2023 tarihinde usûlüne uygun şekilde kesinleştiği,
Birecik Cumhuriyet Başsavcılığının 29.07.2021 tarihli iddianamesi ile hükümlü hakkında 5237 sayılı Kanun'un 191/1-6, 53... . maddeleri uyarınca açılan dava ile yapılan yargılama neticesinde Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 08.06.2022 tarihli kararı ile 2 yıl 1 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, kararın 08.09.2022 tarihinde usûlüne uygun şekilde kesinleştiği,
Anlaşılmıştır.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309/1. maddesi uyarınca, 18.10.2024 tarihli ve 2023/31093 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 22.11.2024 tarihli ve KYB-2024/108146 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin;
"1-) Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 21/12/2022 tarihli ve 2022/526 esas, 2022/1123 sayılı kararı bakımından yapılan incelemede,
Benzer bir konuya ilişkin olarak Yargıtay 10. Ceza Dairesinin 23/12/2019 tarihli ve 2019/5427 esas, 2019/8638 karar sayılı ve aynı Dairenin 05/10/2020 tarihli ve 2020/3684 esas, 2020/4900 karar sayılı ilâmlarında da değinildiği üzere, şüpheli hakkında verilen "Kamu davasının açılmasının ertelenmesi" kararı ve bu karar ile birlikte verilen tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ilişkin kararların, şüpheliye tebliğ edilmeden tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazına başlanamayacağı, somut olayda, şüpheli hakkında verilen kamu davasının açılmasının ertelenmesine ve 2 yıl süre ile tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına dair karar şüpheliye tebliğ edilmediği gibi, söz konusu erteleme kararında itiraz yoluna başvuru süresinin 15 gün yerine 7 gün olarak belirtilmek suretiyle şüphelinin yanıltıldığı, usulüne uygun bir yasa yolu bildirimi de yapılmaması nedeniyle kamu davasının açılmasının ertelenmesine dair kararın kesinleşmediği ve kovuşturma şartının gerçekleşmediği cihetle, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararında kendisine usulüne uygun bir yasa yolu bildirimi yapılmayan sanık hakkında açılan kamu davasında mahkemesince durma kararı verilmesi gerektiği gözetilmeden, yargılamaya devamla yazılı şekilde mahkumiyet kararı verilmesinde,
2-) Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 08/06/2022 tarihli ve 2021/598 esas, 2022/567 sayılı kararı yönünden yapılan incelemede,
Sanığın inceleme konusu 19/05/2021, 14/06/20 21... /07/2021 tarihli kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçlarını işlediği iddiasıyla yapılan soruşturma sonunda, 5237 sayılı Kanun'un 191/6. maddesi uyarınca kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verilmeden Birecik Cumhuriyet Başsavcılığının 29/07/2021, 02/12/20 21... /02/2022 tarihli iddianameleriyle kamu davası açılması üzerine yapılan yargılama sonucunda, sanığın Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 08/06/2022 tarihli kararı ile mahkumiyetine karar verildiği ve hükmün yasa yolu incelemesinden geçmeksizin kesinleştiği anlaşılmış ise de,
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 191. maddesinin 2. fıkrasında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçu nedeniyle yapılan soruşturmalarda beş yıl süreyle kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verileceği, 4. fıkrasında erteleme kararının kaldırılarak kamu davası açılması gereken durumlar sayılarak, maddenin 6. fıkrasında ise “Dördüncü fıkraya göre kamu davasının açılmasından sonra, birinci fıkrada tanımlanan suçun tekrar işlendiği iddiasıyla açılan soruşturmalarda ikinci fıkra uyarınca kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verilemez.” hükmüne yer verildiği,
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 223. maddesinin 8. fıkrasının 2. cümlesinde ise, "...soruşturmanın veya kovuşturmanın yapılması şarta bağlı tutulmuş olup da şartın henüz gerçekleşmediği anlaşılırsa; gerçekleşmesini beklemek üzere, durma kararı verilir. Bu karara itiraz edilebilir." hükmünün yer aldığı,
Sanık hakkında, anılan suçtan kamu davasına açılmasına dayanak olan 21/02/2018 tarihli eylemlerine ilişkin kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan dolayı Birecik Cumhuriyet Başsavcılığınca 16/05/2018 tarihinde kamu davasının açılmasının ertelenmesine, tedavi ve denetimli serbestlik tedbirine karar verildiği, ancak anılan erteleme kararında 1 nolu gerekçemizde belirtildiği üzere sanığa erteleme kararına karşı itiraz yoluna başvuru süresinin 15 gün yerine 7 gün olarak belirtilmek suretiyle yanıltıldığı, bu durumda usûlüne uygun bir yasa yolu bildirimi yapılmaması nedeniyle sanık hakkında usulüne uygun şekilde verilmiş bir erteleme kararı bulunmadığı, bu doğrultuda sanığın 19/05/2021, 14/06/20 21... /07/2021 tarihli eylemlerine ilişkin 5237 sayılı Kanun'un 191/6. maddesindeki kovuşturma şartı gerçekleşmediğinden doğrudan kamu davası açılamayacağı ve aynı neviden tüm suçlara ilişkin dosyaların birleştirilerek tek bir kamu davası açılmasının ertelenmesi kararı verilmesi gerektiği cihetle, kovuşturma şartının gerçekleşmesini beklemek üzere "durma" kararı verilerek gereği için ilgili Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, sanık hakkında yazılı şekilde mahkumiyet kararı verilmesinde, İsabet görülmemiştir." şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 21.12.2022 tarihli ve 2022/526 Esas, 2022/1123 Karar sayılı kararının yapılan incemesinde;
1.Şüpheli hakkında, 21.02.2018 tarihinde işlediği iddia olunan kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan yapılan soruşturma sonucunda, Birecik Cumhuriyet Başsavcılığının 16.05.2018 tarihli ve 2018/620 Soruşturma, 2018/23 Karar sayılı kararı ile 5237 sayılı Kanun’un 191/2. maddesi uyarınca beş yıl süreyle kamu davasının açılmasının ertelenmesine, aynı maddenin üçüncü fıkrası uyarınca bir yıl süreyle denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına, dördüncü fıkrası uyarınca erteleme süresi içerisinde kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi ya da tekrar kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması durumunda hakkında kamu davası açılacağının ihtarına karar verildiği, kararda itiraz kanun yolunun gösterilmediği,
2. Sanığın tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri yükümlülüklerine uymaması ile Birecik Cumhuriyet Başsavcılığının 27.08.2019 tarihli ve 2018/620 Soruşturma, 2019/596 Esas, 2019/591 sayılı iddianamesi ile Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesine kamu davası açıldığı,
3. Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 20.01.2021 tarihli ve 2019/466 Esas, 2021/35 Karar sayılı kararı ile sanığın 5237 sayılı Kanun'un 191/1 ve 62. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı kanun'un 231/5. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, kararın 29.06.2021 tarihinde kesinleştiği,
4. Sanığın 14.07.2021 tarihli kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma eylemine ilişkin Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 08.06.2022 tarihli ve 2021/598 Esas, 2022/567 Karar sayılı kararının ihbarı ile hüküm açıklanarak Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 21.12.2022 tarihli ve 2022/526 Esas, 2022/1123 Karar sayılı kararı ile sanığın 5237 sayılı Kanun'un 191/1, 62... . maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına karar verildiği, kararın 24.01.2023 tarihinde kesinleştiği,
Anlaşılmıştır.
5. Anayasanın Temel Hak ve Hürriyetlerin Korunması başlıklı 4.maddesindeki düzenleme ile 5237 sayılı Kanun'un 191/2. maddesi ve 5271 sayılı Kanun'un 171, 1 72... . maddeleri uyarınca, başvurulacak kanun yolunun, merciinin, başvuru şekli, süresi ve bu sürenin başlangıcının açıkça ve ilgiliyi yanıltmayacak biçimde gösterilmesi ve şüpheliye tebliğ edilmesi gerekmekte olup; Birecik Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 16.05.2018 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesine ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ilişkin kararda, karara karşı itiraz yoluna başvuru süresinin "15 gün" yerine "7 gün" olarak belirtilmek suretiyle hükümlünün yanıltıldığı bu nedenle kararın usulüne uygun şekilde kesinleştiğinden söz edilemeyeceği, usulsüz olarak verilen kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile denetimli serbestlik tedbirinin infazına başlanamayacağı, mahkemesince açılan kamu davasında, 5271 sayılı Kanun'un 223/8-2. maddesi uyarınca kovuşturma şartı gerçekleşmediğinden "durma" kararı verilerek, şüpheli hakkında kamu davasının açılmasının ertelenmesine ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ilişkin kararın, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 5271 sayılı Kanun'un 173. maddesinin 7499 sayılı Kanun ile değişik haline göre '' iki hafta '' içinde ilgili Sulh Ceza Hakimliğine itiraz hakkı bulunduğu ihtarı ile birlikte usulüne uygun bir şekilde tebliğ edilmesinin sağlanması ve usulüne uygun şekilde kesinleştirilmesini takiben geçerli tebligat işlemleri yapılarak erteleme ve denetimli serbestlik kararının infazının sonucunun beklenilmesi gerektiği gözetilmeden mahkumiyet kararı verilmesi,
B. Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 08.06.2022 tarihli ve 2021/598 Esas, 2022/567 Karar sayılı kararının yapılan incemesinde;
1. Şüpheli hakkında, 14.06.2021 tarihinde işlediği iddia olunan kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan yapılan soruşturma sonucunda, Birecik Cumhuriyet Başsavcılığının 02.12.2021 tarihli ve 2021/2498 Soruşturma, 2021/1260 Esas, 2021/1187 sayılı iddianamesi ile 5237 sayılı Kanun'un 191/1-6. ve 53. maddeleri uyarınca Birecik 2. Asliye Ceza Mahkemesine kamu davası açıldığı, Birecik 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 10.02.2022 tarihli ve 2021/392 Esas, 2022/53 Karar sayılı kararı ile dava dosyasının Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2021/598 Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine karar verildiği,
2. Şüpheli hakkında, 14.07.2021 tarihinde işlediği iddia olunan kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan yapılan soruşturma sonucunda, Birecik Cumhuriyet Başsavcılığının 23.02.2022 tarihli ve 2022/732 Soruşturma, 2022/335 Esas, 2022/315 sayılı iddianamesi ile 5237 sayılı Kanun'un 191/1-6. ve 53. maddeleri uyarınca Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesine kamu davası açıldığı, Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 10.03.2022 tarihli ve 2022/181 Esas, 2022/130 Karar sayılı kararı ile dava dosyasının Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2021/598 Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine karar verildiği,
3. Şüpheli hakkında, 19.05.2021 tarihinde işlediği iddia olunan kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan yapılan soruşturma sonucunda, Birecik Cumhuriyet Başsavcılığının 29.07.2021 tarihli ve 2021/2983 Soruşturma, 2021/720 Esas, 2021/683 sayılı iddianamesi ile 5237 sayılı Kanun'un 191/1-6. ve 53. maddeleri uyarınca Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesine kamu davası açıldığı, Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 08.06.2022 tarihli ve 2021/598 Esas, 2022/567 Karar sayılı kararı ile 5237 sayılı Kanun'un 191/1, 43, 62... . maddeleri uyarınca 2 yıl 1 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına karar verildiği, kararın 08.09.2022 tarihinde kesinleştiği ,
Anlaşılmıştır.
4. Kanun yararına bozma istemine konu 21.02.2018 tarihli eyleme ilişkin verilen 16.05.2018 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi karara karşı itiraz yoluna başvuru süresinin "15 gün" yerine "7 gün" olarak belirtilmek suretiyle hükümlünün yanıltıldığ anlaşılmakla; erteleme kararı usulûne uygun şekilde kesinleşmeden tedbirin infazına başlanamayacağı gibi müdürlük tarafından yapılan işlemlerin hukuken geçersiz olacağı, 5237 sayılı Kanun'un 191/6. maddesindeki şart gerçekleşmediğinden 19.05.2021, 14.06.20 21... .07.2021 tarihli eylemleri tek başına dava konusu yapılamayacağı ve aynı nitelikte işlenen tüm suçlara ilişkin dosyaların birleştirilerek tek bir kamu davası açılmasının ertelenmesi kararı verilmesi gerektiğinden kovuşturma şartının gerçekleşmesini beklemek üzere "durma" kararı verilerek Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, sanık hakkında mahkumiyet kararları verilmesi ,
Kanun’a aykırı olup kanun yararına bozma istemi yerinde görülmüştür.
III. KARAR
A. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
B. Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 21.12.2022 tarihli ve 2022/526 Esas, 2022/1123 Karar ve Birecik 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 08.06.2022 tarihli ve 2021/598 Esas, 2022/567 Karar sayılı kararlarının 5271 sayılı Kanun’un 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 sayılı Kanun’un 309/4-b maddesi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 06.01.2026 tarihinde karar verildi.