"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2024/44 E., 2025/35 K.
Mahkeme kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı tarafından davaya konu 52... parsel numaralı taşınmazın 1960 yılından bu yana aralıksız olarak kullanıldığını, taşınmazın tapu kaydına bakıldığında malikinin bulunmadığını, kim olduğunun anlaşılamadığını, malik hanesinin boş olduğunu ileri sürerek taşınmazın davacı adına tescilini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; hak düşürücü sürenin dolduğunu, taşınmazda davalıdır kaydı nedeni ile 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 713. maddesine dayalı olarak kazanımının mümkün olmadığını, dava konusu taşınmazla ilgili 1975/23 Esas sayılı dosya ile dava açıldığını, kesin hüküm ve derdestlik itirazlarının bulunduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.
2. Davalı ... Belediye Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde; taşınmazın tapuda kayıtlı olduğunu, malik hanesinde davalıdır şeklinde yazıldığını, taşınmazın çekişmeli olduğunu, 713/1 ve 713/2 şartlarının oluşmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.
III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin karar başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davaya konu taşınmazın tapuda herhangi bir kişi adına tescilli olmadığı ancak 1975/23 Esas sayılı dosya kapsamında yapılan yargılamada "davalıdır" şerhi düşüldüğü, daha sonra davanın takipsiz bırakılarak açılmamış sayılma kararı verildiği, mevcut hâliyle her ne kadar tapu kaydında "davalıdır" ibaresi yer almakta ise de bu ibarenin mahiyeti itibariyle tapuda kayıtlı taşınmaz vasfını kazandırmayacağı, taşınmazın 20 yılı aşkın zamandır yalnızca davacı tarafça malik sıfatıyla kullanıldığı, başkaca kişiler tarafından kullanımının yahut hak iddia edilmesinin söz konusu olmadığı, mahalli bilirkişi ve tanık beyanlarının birbiriyle uyumlu ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; hak düşürücü sürenin dolduğunu, zilyetliğin ispat edilmesi gerektiğini, taşınmazın malik hanesinde davalıdır ibaresinin bulunduğunu, yani malikin kim olduğunun belli olduğunu, hükümde harçtan muaf davalının harçtan sorumlu tutulduklarını hatalı olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
2. Davalı ... Belediye Başkanlığı vekili temyiz dilekçesinde; kararın hatalı olduğunu, yargılama gideri ve vekâlet ücretinden sorumlu tutulmamaları gerektiğini, yasal hasım olduklarını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, zilyetliğe dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.
Mahkemelerin görevlerine ilişkin kurallar kamu düzenine ilişkin olup 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-(c) hükmü uyarınca dava şartıdır. Bu nedenle yargılamanın her aşamasında Mahkemelerce re'sen gözetilmesi gerekir.
Somut olaya bakıldığında, davaya konu taşınmazın malik hanesinin hâlen "Davalı" şeklinde olduğu, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'na göre uyuşmazlığın genel mahkemelerde görülme olanağı bulunmayıp eldeki davada Kadastro Mahkemesinin görevli olduğu açıktır.
Hâl böyle olunca; Mahkemece görevsizlik kararı verilerek dosyanın Kadastro Mahkemesine gönderilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.
V. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Kararın 6100 sayılı Kanun'un geçici 3. maddesi yollaması ile 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA,
Bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
20.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.