"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/258 E., 2025/660 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Konya 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/202 E., 2024/896 K.
Bölge Adliye Mahkemesince verilen karar davacı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; .. Mahallesi, 380 17... parselde kayıtlı taşınmazda paydaş olduğunu, bu taşınmaza ilişkin Konya 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2022/2249 Esas sayılı dosyasında ortaklığın giderilmesi davasının görülmekte olduğunu, taşınmazdaki 25 m² güvenlik binası, 50 m² jeneratör odası ve depo, 116 m² mutfak ve eklentileri, yüzme havuzu, 20 m² havuz başı barbekü, mutfak, havuz başı tuvalet, duş alanı ve peyzaj bitki ve ağaçlarından ibaret muhdesatın kendisi tarafından yapıldığını belirterek bunların müvekkiline ait olduğunun tespitini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, davacının iyiniyetli olmadığını, bir kısım masrafların muhdesat niteliği taşımadığını, şartların oluşmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile havuz başındaki barbekü, duş, mutfak ve tuvaletin davacı tarafından yapıldığı, muris zamanında bu yapının mevcut olmadığı, meyve ağaçları ve peyzaj bitkilerinin yaşı itibariyle davacı tarafından dikilenlerin bilirkişi raporlarıyla tespit edildiği, sulama sisteminin yeni olması nedeniyle davacı tarafından yapıldığı, diğer muhdesatın muris zamanında da mevcut olduğu, davacının bu muhdesatda bir kısmı yenileme ve tadilatlar yaptığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne; 04.02.2024 tarihli bilirkişi raporunda f harfiyle belirtilen havuz başı barbekü, duş, mutfak ve tuvaletten ibaret muhdesatın, 5-10 yaşında olduğu belirtilen 5 adet meyve ağacının (2 kiraz, 3 şeftali ağacından ibaret), 14.10.2024 tarihli bilirkişi raporunda 10 yaş altı olarak belirtilen 142 adet süs bitkisinin (1 sarı ardıç, 51 Amerikan sarmaşığı, 3 taflan, 4 leylak, 1 lavanta, 1 yukka, 6 altuni top mazı, 2 leylandi, 3 mavi ladin, 6 sütun servi, 8 bodur mavi ladin, 56 gülden ibaret), “sulama sistemi” olarak belirtilen muhdesatın davacı tarafından meydana getirildiğinin tespitine, davacının diğer muhdesata ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Mahkemece havuz başındaki barbekü, duş, mutfak ve tuvalet ile bir kısım mevve ağacı ve peyzaj bitkisinin davacı tarafından meydana getirildiği tespit edilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde, muris zamanında meydana getirilen yapılar ile tadilat ve yenilemeye tâbi tutulan muhdesat niteliğini taşımayan yapılar bakımından davanın kısmen reddine karar verilmesinde hukuka aykırı yön görülmemişse de kolayca sökülüp taşınması mümkün olan sulama sisteminin muhdesat niteliği bulunmadığı hâlde davacı tarafından meydana getirildiğine karar verilmesi doğru olmadığından, bu talebi de reddedilmek üzere davacı vekilinin istinaf talebinin reddine, davalı vekilinin istinaf talebinin kısmen kablulü ile mahkeme kararı kaldırılarak, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporlarının hatalı ve eksik tanzim edildiğini, yapıların ne zaman yapıldığının tespit edilmesi gerektiğini, dava konusu yapının değerinin tespitinde yalnızca yapı birim maliyet değerlerinin dikkate alınmasının hatalı olduğunu, dava konusu yapılarda ince işçilikte kullanılan malzemelerin dikkate alınarak değer tespitinin yapılması gerektiğini, hükme esas alınan taraflı tanık beyanları nedeniyle hatalı karar tesis edildiğini, jeneratör odası, depo ve sulama sistemi yönünden hatalı hüküm kurulduğunu, jeneratör odası-depo alanı ve havuzbaşı barbekü alanı- mutfak- havuzbaşı wc-duş alanı yönlerinden davayı takip ettiklerini diğer kalemler yönünden ise davayı atiye bıraktıklarını belirterek işbu davada yer alan kalemlerin tefrik edilmesini talep etmelerine rağmen bu hususta bir karar verilmediğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, muhdesatın tespiti istemine ilişkindir.
Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup muhdesat niteliğinde olamayan (bitkiler) unsurların da tespitine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olmuşsa da temyiz edenin sıfatına göre karar bozulamayacağından bu husus eleştiri nedeni yapılarak, davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanunun 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
15.01.2026 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.