"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/369 E., 2024/1058 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2021/383 E., 2022/39 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında ... TM işi için 20.11.2015 tarihli sözleşme imzalandığını, sözleşmede iş bitim süresinin 420 gün olarak kararlaştırıldığını, ancak müvekkilinden kaynaklanmayan sebeplerle süre uzatımı gerektiren hallerin ortaya çıktığını, davalı tarafından müvekkiline 368 gün cezalı süre uzatımı verildiğini, davaya konu cezanın sözleşmenin 25.1 maddesine göre verildiğinin açıklandığını, oysa ki bu maddeye göre ceza uygulanmadan önce 10 gün süreli yazılı ihtar yapılmasının zorunlu olduğunu, idarenin verdiği cezanın dayanağının sözleşme olmayıp Kamu İhale Kurumunun 2019/DK.D-71 kararı ve 4735 sayılı Kanun'a eklenen geçici 4. maddesi olduğunu, müvekkili tarafından 60 günlük sürede idareye başvuru yapıldığını dolayısıyla geçici 4. madde uyarınca idare tarafından verilecek süre uzatımının cezasız olması gerektiğini ileri sürerek, idarenin 27.08.2020 tarihli ceza kararının iptali ile 1.773.296,32 TL cezanın ödendiği andan itibaren en yüksek faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; sözleşme konusu trafo merkezinin 425 gün gecikme ile geçici kabul itibar tarihi 16.03.2019 olmak üzere 30.05.2019 tarihinde geçici kabulü yapılarak devreye alındığını, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’na eklenen geçici 4. madde uyarınca davacının 18.03.2019 tarihinde süre uzatımı talep ettiğini, süre uzatım talebinin Bakanlıkça olumlu değerlendirilmesi üzerine Kamu İhale Kurumu'nca bu maddenin uygulanmasına ilişkin yayınlanan 2019/DK.D-71 sayılı kurul kararı dikkate alınarak geçici kabulün 16.03.2019 tarihi itibariyle 425 gün gecikmeyle yapılması nedeniyle 15.01.2018 olan revize iş bitim tarihinin 16.03.2019 tarihine ötelenmesi ancak revize iş bitim tarihi olan 15.01.2018 tarihinden geçici maddenin yürürlüğe girdiği 18.01.2019 tarihine kadar geçen 368 gün için sözleşmenin 25.2 maddesinde belirtilen gecikme cezasının uygulandığını, ihtarlı süre verilmesinin sözleşmenin feshedilmesiyle ilgili olduğunu, verilecek süre uzatımının belirsiz olması nedeniyle davacının taleplerinin değerlendirmesi tamamlanıncaya kadar gecikme cezasının mağduriyet oluşmaması için uygulanmadığını, müvekkili tarafından yapılan işlemlerin hukuka uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, İdare tarafından davacı yükleniciye uygulanan cezanın sözleşmenin 25.2 maddesi kapsamında uygulandığı hususunda uyuşmazlık bulunmadığı, sözleşme hükümleri birbirinden bağımsız değerlendirilemeyeceğinden gecikme cezasının ancak 10 gün süreli yazılı ihtarı müteakip uygulanabileceği, davalı idarenin gecikme cezasına dayanak yaptığı Kamu İhale Kurulu'nun 04.04.20 19... /DK71 sayılı kararında da ihtarlı süre verilmesi haline vurgu yapıldığı, davalı idare tarafından 18.01.2019 tarihinden önceki döneme ilişkin davacı yükleniciye sözleşmeye uygun ihtar gönderilmediğinden cezanın haksız ve hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile geçici kabul tutanağında işin ihtirazı kayıtsız teslim alındığı belirtilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; uyuşmazlığın çözümünde idari yargının görevli olduğu, gecikme cezasının 4735 sayılı Kanun'un geçici 4. maddesi ile Kamu İhale Kurumu’nun bu maddenin uygulanmasına ilişkin Kurul Kararına dayandığını, Kurul'un geçici 4. maddenin uygulanmasına ilişkin kararında 18.01.2019 tarihinden önce işin süresinde bitirilmemesi nedeniyle ihtarlı süre verilmesi halinde, yüklenicinin yazılı talebi uygun görülerek onay verilse dahi 18.01.2019 tarihine kadar uygulanan gecikme cezasının yükleniciye iade edilmeyeceğine karar verdiği, cezanın sözleşmenin 25.2 maddesi gereğince verildiği, sözleşmede öngörülen gecikme halinde ihtarla 10 gün süre verilmesine ilişkin düzenlemenin sözleşmenin feshine ilişkin olduğu, iş bitim tarihi belirlenemediğinden ihtarlı süre verilemediğini, davacının 23.01.2017 tarihli yazısıyla süre uzatımı ve süre uzatım çalışmaları sonuçlanana kadar gecikme cezası uygulanmasının askıya alınması talebinde bulunması üzerine, işin devamı sırasında davacının mağdur olmaması için 07.02.2017 tarihli ve 51343 sayılı Genel Müdürlük Olur’u ile süre uzatım talepleri neticeleninceye kadar gecikme cezası uygulamasını ertelendiğini, YİGŞ’nin 29. maddesinde ihtar şartının bulunmadığını, 4735 sayılı Kanun’un Ek 1 ve Ek 2 maddeleri gereğince süre uzatımı ve gecikme cezası gibi durumlardan kaynaklanan anlaşmazlıkları başvuru üzerine incelemeye yetkili Yüksek Fen Kurulu’nun benzer durumda olan yüklenicinin yaptığı başvurusunu reddettiğini, gecikme cezasının sözleşme hükümlerine uygun olduğunu beyan etmektedir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, taraflar arasındaki eser sözleşmesi kapsamında işin süresinde bitirilmemesi nedeniyle davalı idarece tahakkuk ettirilen gecikme cezasının haksız olduğunun tespiti ile tahsili istemine ilişkindir.
Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1. maddesi hükmü uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
05.01.2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.