"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1918 E., 2024/1740 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Didim(Yenihisar) 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/362 E., 2022/228 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava dışı ... ... İnşaat Malzemeleri ..... ... Kom. Taş. Hay. Tur. Tic. San. Ltd. Şti. ile dava dışı ... ve ......... arasında düzenlenen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca .... İlçesi, 1895 ada, 4 parsel sayılı taşınmazı üzerine davacı şirket tarafından yapılan inşaattan davalı şirkete verilmesi kararlaştırılan 1 numaralı bağımsız bölümün, davacı ile dava dışı şirket arasında 06.06.2006 tarihinde düzenlen harici satış sözleşmesi davacıya satıldığını, davacının o tarihten bu yana taşınmazı kullandığını, davalı yüklenicinin tapunun devrini sağlaması üzerine arsa sahipler adına kayıtlı bağımsız bölümün tescili açılan davada Didim 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 20.12.2019 tarihli ve 2019/498 E., 2019/705 K. sayılı ilamı ile bağımsız bölümün davacı adına tapuya tesciline karar verildiğini, ancak davalı ...'nin dava dışı yüklenici şirketin borcundan dolayı taşınmaza koyduğu haczi kaldırmaya yanaşmadığını ileri sürerek, ...... İlçesi, .....95 ada, 4 parsel, 1 numaralı bağımsız bölüm üzerindeki davalı ...'nin 28.04.2008 tarihli ve 5475 yevmiye numaralı haciz şerhinin terkin edilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava dışı ... ... İnşaat Malzemeleri ... ... ...... Hay. Tur. Tic. San. Ltd. Şti'nin 792.718,16 TL vergi borcundan dolayı arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi kapsamında yapmakta olduğu .... İlçesi, 1895 ada, 4 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki inşaattan davalı şirkete verilmesi kararlaştırılan dava konusu bağımsız bölüme 28.08.2008 tarihinde haciz konulduğunu, taşınmazın haciz tarihinde arsa sahipleri adına kayıtlı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davaya konu haczin konulduğu taşınmazı 06.06.2016 tarihli taşınmaz satış vaadi sözleşmesi ile vergi borlusu olan dava dışı şirketten satın aldığı ve 2006 yılından itibaren dava konusu taşınmazda fiilen yaşadığı, satışın yapıldığı 2006 yılında vergi dairesinin taşınmaz üzerinde haczinin bulunmadığı, davacı ile dava dışı vergi borçlusu yüklenici şirket arasında 2006 yılında akdedilen taşınmaz satış vaadi sözleşmesinin alacağın temliki hükümlerine göre geçerli olduğu ve Didim 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/498 Esas ve 2019/705 Karar sayılı ilamı taşınmazın davacı adına tapuya tesciline karar verildiği, bu davanın taşınmaz üzerindeki haciz kaydı ile bir ilgisinin olmadığı, davacının iyiniyetli olarak dava konusu taşınmazı satın aldığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının dava konusu haczin kaldırılması talep edilen taşınmazı 06.06.2006 tarihinde gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi ile dava dışı vergi borçlusu yüklenici şirketten satın aldığı ve Didim 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/498 E., 2019/705 K. sayılı ilamı ile dava konusu taşınmazın davacı adına tapuya kayıt ve tescil edilmesine karar verildiği anlaşılmakla birlikte davalı ... tarafından dava konusu haczin konulduğu 28.04.2008 tarihinde dava konusu taşınmazın dava dışı arsa sahipleri adına kayıtlı olduğu ve taşınmazın tapu kaydında taşınmazın davacıya satışına ilişkin şerh bulunmadığı, davalının haciz tarihinde satış sözleşmesinin varlığını bildiğinin ya da bilebilecek durumda olduğunun davacı tarafça kanıtlanamadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde; dava dışı vergi borçlusu yüklenicinin arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca dava dışı arsa sahiplerinden olan daire alacak hakkını 2006 yılında davacıya devrettiğini ve alacağın temliki hükümleri uyarınca geçerli olan bu devir sözleşmesi kapsamında dava dışı arsa sahiplerine tapunu iptali ile davacı adına tescil davası açıldığını ve mahkemece bu devir sözleşmesine dayalı olarak tapunun davacı adına tesciline karar verildiğini, böylelikle 2006 yılından itibaren taşınmazın gerçek malikinin davacı olduğunun yargı kararı ile tespit edilmiş olduğunu, dava konusu haczin ise 2008 yılında konulduğunu, 2006 yılında davacının mülkiyetine geçen taşınmaz yönünden sonradan konulan haczin kaldırılması gerektiğini, davalının aynı borç aynı tarihte aynı yerdeki 4 numaralı bağımsız bölüm üzerine koymuş olduğu haczin ise mahkemece fekkine karar verildiğini ve kararın Yargıtay tarafından onandığını, Bölge Adliye Mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğunu beyan etmektedir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dava, şahsi hakka dayalı haciz terkini istemine ilişkindir.
İcra takip hukukuna göre bir alacaklı ancak haciz tarihinde takip borçlusu adına tapuda kayıtlı taşınmaz üzerine haciz koyabilir. Taşınmaz üzerinde ileride borçlu yararına doğacak bir hakkın haczi ise mümkün değildir. Borçlunun mülkiyet hakkına sahip olduğu iddia edilen ancak borçlu adına kayıtlı olmayan taşınmazlara haciz konabilmesi için İcra İflas Kanunu'nun 94. maddesi uyarınca öncelikle taşınmazın borçlu adına tescilinin sağlanması için dava açılması ve taşınmazın borçlu adına tescili sağlandıktan sonra taşınmaz üzerine haciz konulması gerekmektedir. Aksi halde konulan haciz geçerizdir.
Somut olayda, davalı alacaklı Vergi Dairesi tarafından, dava dışı ... ... İnşaat Malzemeleri ... Kom.Taş. Hay. Tur. Tic. San. Ltd. Şti'nin vergi borcundan dolayı şirketin ..... İlçesi, 1895 ada, 4 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki inşaattan davalı şirkete verilmesi kararlaştırılan dava konusu bağımsız bölüme 28.08.2008 tarihinde haciz konulmuş ise de, bu tarihte dava konusu taşınmazın borçlu şirket adına değil, dava dışı arsa sahipleri adına tapuda kayıtlı olduğu anlaşılmıştır. Davalı ... tarafından İİK'nın 94. maddesine dayalı olarak arsa sahiplerine karşı dava açılıp, dava konusu taşınmazın yüklenici adına tescili sağlanmadan doğrudan konulan bu haciz yukarıda açıklandığı üzere geçersiz olduğundan Bölge Adliye Mahkemesince açıklanan bu gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, hatalı değerlendirme ve yanılgılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
08.01.2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.