"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/405 E., 2025/406 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kayseri 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/484 E., 2025/15 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı asıl ve birleşen davalarda davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.
I. DAVA
1.Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde; davacının, davalı .... San. ve Tic. Ltd. Şti'nden alacaklı olduğunu ve alacağın tahsili için Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün 2019/7436 E. sayılı dosyasında icra takibi başlattığını, davalı borçlu şirket ile diğer davalı arsa sahipleri ..., ..., , ... ve ... arasında imzalanan arsa payı kaşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca davalı borçlu şirket tarafından Kayseri İli, ... İlçesi, .... Mahallesi, 12582 ada, 1 parsel ve 12574 ada, 2 parsel sayılı taşınmazlar üzerine yapılmakta olan 35 adet villadan davalı borçlu şirkete 20'den fazla villanın verilmesinin kararlaştırıldığını, davalı borçlu şirketin sözleşmeden kaynaklanan edimlerini yerine getirmiş olmasına rağmen davalı arsa sahiplerinin davalı borçlu şirkete villaların tapusunu vermeye yanaşmadığı gibi davalı ...'nun davalı borçlu şirkete verilecek olan bir kısım villaları diğer davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti'ye devrettiğini, davacının alacağını tahsil edebilmesi için davalı arsa sahipleri adına kayıtlı villaların davalı borçlu şirket adına tescil edilmesi gerektiğini, bunun için icra dosyasından İcra İflas Kanunu'nun 94/2. maddesine göre alınan yetki belgesine dayalı olarak eldeki davanın açıldığını ileri sürerek Kayseri İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, 12582 ada, 1 parsel ve 12574 ada, 2 parsel sayılı taşınmazlardan Kayseri Genel İcra Müdürlüğü’nün 2019/7436 E. sayılı dosya borcuna yetecek kadarının tapu kayıtlarının iptali ile davalı borçlu .... San. ve Tic. Ltd. Şti. adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
2.Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde; asıl dava dosyasında alınan bilirkişi raporunda, davalı borçlu .... San. ve Tic. Ltd. Şti'nin davalı arsa sahiplerine ait Kayseri İli, .... İlçesi, ... Mahallesi, 12582 ada, 1 parsel ve 12574 ada, 2 parsel sayılı taşınmazlar üzerine yaptığı imalat bedelinin hesaplandığını, davalı borçlu şirket ile davalı arsa sahipleri arasında imzalanan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin feshedilmesi nedeniyle davalı borçlu şirketin sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayalı alacak talebinde bulunabileceğini ileri sürerek, davalı borçlu şirketin imalat bedelinin tespit edilerek Kayseri Genel İcra Müdürlüğü’nün 2019/7436 E. sayılı dosya borcuna yetecek kadarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalılar ..., , ... ve... vekili cevap dilekçesinde; müvekkili davalılar ile diğer davalı .... San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında imzalanan arsa payı karşılığı karşılığı inşaat sözleşmelerinde kararlaştırılan sürede davalı yüklenici şirketin edimini yerine getirmediğini, davalı arsa sahiplerine düşen bağımsız bölümlerin inşaat temelinin atılması dışında başkaca bir imalat yapılmadığını, buna rağmen davalı borçlu şirketin davalı arsa sahiplerinden aldığı vekaletle üç adet villayı kendi adına üçüncü kişilere satış yaptığını, davalı yüklenici şirketin herhangi bir hak ve alacağının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
2.Davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin dava dışı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. ile aralarındaki ticari ilişki dolayısıyla dava konusu taşınmazlardan bedelini ödemek suretiyle satın aldığını, davacıyı ve diğer davalıları tanımadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
3.Davalı ... cevap dilekçesinde; dava konusu taşınmazda pay sahibi olmadığını savunarak pasif husumet yokluğundan davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl davada, davacının alacaklı olduğu Kayseri Genel İcra Dairesi'nin 2019/7436 E. sayılı takip dosyasındaki borçlusu davalı ... ile diğer davalı arsa sahipleri gerçek kişiler arasında ..... Noterliği'nde 27.03.2015 tarihinde düzenlenen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca davalı şirkete verilmesi kararlaştırılan bağımsız bölümlerin davalı borçlu şirket adına tescili için İcra İflas Kanunu'nun 94. maddesine dayalı alınan yetki belgesi ile eldeki dava açılmış ise de davalı borçlu şirketin arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesindeki edimlerini yerine getirmediği, yargılama sırasında alınan bilirkişi raporlarına göre inşaat seviyesinin %10 oranında kaldığı ve davalı borçlu şirketin tescile hak kazanamadığı; birleşen davada, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 94/2. maddesine göre, alacaklının bu madde kapsamında aldığı yetki belgesi ile borçlunun hakkı olduğunu iddia ettiği, bir ayni hakkın onun adına tescili için dava açabileceği, buradaki amacın borçlu adına tescili sağlanacak haktan kendi alacağının tahsilini sağlamak olduğu, alacaklının borçlu adına ve onun yerine geçerek kişisel hak niteliğinde alacak davası açma hakkının bulunmadığı, davacı vekilinin asıl dava için aldığı yetki belgesinin birleşen davadaki alacak davasında geçersiz hale geldiği, bu yetki belgesi ile alacak talebinde bulunamayacağı, İİK'nın 89. maddesine göre arsa sahiplerine haciz ihbarnameleri gönderilmesi gerektiği gerekçeleriyle asıl davanın esastan reddine, birleşen davanın 6100 sayılı HMK'nın 114/1-e (davayı takip yetkisinin bulunmaması) ve 115/2. maddeleri uyarınca dava şartı yokluğundan reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Asıl ve birleşen davalarda davacı vekili temyiz dilekçesinde; davalı yüklenici şirketin bağımsız bölümlerin tapularını almaya hak kazanıp kazanmadığının yeterince incelenmediğini, bilirkişi raporlarının yetersiz olduğunu, birleşen davada verilen kararın Yargıtay ilamlarına açıkça aykırı olduğunu, davalı arsa sahipleri tarafından davalı yüklenici şirket aleyhine Kayseri 10. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2021/701 E. sayılı dosyasında açılan fesih davasının sonucunun beklenilmesi gerektiğini, birleşen davada feshe dayalı olarak alacak talebi için dava açılmış olsa bile bu davayla asıl davada tapu iptal tescil talebinden vazgeçilmediğini, davalı yüklenicinin, davacının icra dosyasındaki borcunu karşılayacak miktarda imalat yaptığı bilirkişilerce tespit edilmesine rağmen davalı arsa sahiplerinin icra dosyasından gönderilen 89/1. haciz ihbarnamesine kötniyetli olarak itiraz ettiklerini, davalılar arasındaki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin feshinden sonra tasfiye işlemlerinin yapılmadığını, İİK'nın 94/2'ye göre alınan yetkiye dayalı olarak tasfiyeye dayalı alacak talebinde bulunulabileceğini, yetki belgesinde eksilik varsa ve İİK'nın 120. maddesine göre yetki belgesi alınması gerekiyorsa bu hususta davacıya süre verilmesi ve bu eksikliğin tamamlanması gerektiğini, davalı arsa sahiplerinin davalı yüklenici tarafından önceden alınan inşaat ruhsatının devamı olarak sadece isim değişikliği yapmak suretiyle inşaat işinin dava dışı ... San. ve Tic. Ltd. Şti'ye verdiğini, işin yeni yükleniciye verilmesi ile yapı denetim firması tarafından davalı yüklenici şirket tarafından yapılan işlerin ve hakedişlerin resmi tespitinin yapıldığını, bu tespite göre 12582 ada, 1 parseldeki 30 adet villa inşaatında 2 adedinin %26 seviyesinde, 2 adedinin %20 seviyesinde geri kalanı ile 12574 ada, 2 parsel üzerindeki villaların ise %10 oranında tamamlandıklarının tespit edildiğini, asıl davada harcı tamamlamadıklarını, bu sebeple tapu iptal tescil talebi reddedilen davacı aleyhine yargılama giderlerine ve vekalet ücretine hükmedilmesinin doğru olmadığını beyan etmektedir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Asıl ve birleşen davalarda uyuşmazlık; İcra İflas Kanunu'nun 94. maddesine dayalı dava dışı borçlu yüklenici şirket ile davalı arsa sahipleri arasındaki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanan tapu iptal tescil ve tazminat istemine ilişkindir.
Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup asıl ve birleşen davalarda davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,02.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.