"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/1847 E., 2025/1727 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Diyarbakır 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2024/833 E., 2025/249 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; çiftçi olan müvekkili adına 49025 45... 51 tesisat numaralı iki adet su kuyusu bulunduğunu, davalı şirket tarafından müvekkilin her iki kuyusuna da otomatik sayaç okuma sistemi takıldığını, kurulan sistem nedeniyle müvekkilin her iki kuyuda kaçak elektrik kullanmasının veya harici bir tüketiminin mümkün olmadığını, elektrik fiyatlarının pahalılığı nedeniyle müvekkilinin arazisini kuyulardan değil çoğunlukla yakında bulanan dereden su motoru ile kendi imkanlarıyla suladığını, davalı şirket tarafından herhangi bir araştırma yapılmaksızın müvekkilin ... Bankasında bulunan çiftçi destekleme hesabından 01.01.2019 - 01.01.2021 tarihleri arasında haksız ve mükerrer tahsilat yapıldığını ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı olmak kaydıyla, şimdilik 10,00 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizleriyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, 26.10.2023 tarihli ıslah dilekçesiyle talebini 109.470,37 TL'ye yükseltmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili; davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davacıya ait 49025 45... 51 tesisat numaralı aboneliklere ilişkin cari hesap borç dökümlerine göre sayaç okuması gerçekleştirildiğini ve tüketilen elektrik enerjisi doğrultusunda fatura tahakkuk ettirildiğini, davacının borcu ödediğine dair dekont sunmadığını, müvekkili şirket tarafından Tarımsal Sulamaya İlişkin Vadesi Geldiği Halde Ödenmeyen İşletme ve Bakım Ücreti veya Su Kullanım Hizmet Bedeli ile Elektrik Enerjisi Borcu Bulunan Çiftçilerin Borçlarının Tarımsal Destekleme Ödemelerinden Mahsuben Alınmasına İlişkin 30527 sayılı 06.09.2018 tarihli Tebliğ uyarınca davacıya ait çiftçi destekleme hesabına yatan paraya bloke konulması suretiyle borcun tahsil edildiğini ve 191.170,98 TL kesinti yapıldığını, ilgili tesisatın endeks akışlarında herhangi bir hataya rastlanılmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
1. İlk Derece Mahkemesinin 08.02.2024 tarihli kararıyla; alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, dosyada abone endeks kullanım veya ... belgesi olmadığı, 100 KVA trafo için 20 19... yılına ait sulama ihtiyacına göre kullanılacak tüketim bedelinin su saati hesabı ile 2019 yılı için 41.457,21 TL, 2020 yılı için 40.233,40 TL olarak hesaplandığı, davalı şirket tarafından tahsil edilmesi gereken tutarın 81.700,61 TL olduğu, ancak davacıya ait destekleme hesabından 191.170,98 TL kesinti yapıldığının bildirildiği, 109.470,37 TL kesintinin fazladan yapıldığı gerekçesiyle; davanın kabulüne, 109.470,37 TL'nin her bir kesinti yönünden kesintinin yapıldığı tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin 03.10.2024 tarihli kararıyla; infazda tereddüte yol açacak şekilde fazla yapılan her bir kesintinin miktarının ve faiz başlangıç tarihlerinin ayrı ayrı gösterilmemesinin usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
2. İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dava konusu tahakkuk yönünden davalı şirket tarafından Yönetmeliğe uygun şekilde düzenlenmiş bir kaçak tutanağının bulunmadığı, alınan bilirkişi raporunda olması gereken fatura bedelinin hesaplandığı, davalı şirkete ödeme yapıldığının davalı tarafından sunulan evraklar ile sabit olduğu, davacı vekilinin 13.03.2025 tarihli duruşmada alınan beyanında faiz başlangıcını dava tarihi olarak talep ettiği gerekçesiyle; davanın kabulüne, 109.470,37 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı tarafça cevap dilekçesinde kesintinin davacı adına tahakkuk ettirilen faturalara istinaden yapıldığı beyan edilmiş ise de, davalı şirketin borca ilişkin bir delil ortaya koyamadığı, dönem bazlı tahakkukun yasal dayanağının bulunmadığı, usulüne uygun bir kaçak elektrik tutanağı ve borç tahakkukunun bulunmadığı, davalı şirketin dağıtım şirketi olması nedeniyle tüketime dayalı tahakkuk yetkisinin de olmadığı, davacı adına usulüne uygun olarak tahakkuk edilmiş bir fatura bulunmadığı, kendi adına tarımsal sulama aboneliği bulunmamakla birlikte başka aboneden su kullanıcı olanların, su kullanıcısı oldukları abonenin endekse dayalı tüketim borcundan abone ile birlikte sorumlu olacaklarına ilişkin bir düzenlemenin de bulunmadığı, davalı şirketin kaçak kullanım nedeniyle alacaklı olduğunu ispatlayamadığı gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili; bilirkişi raporuna karşı yaptıkları itirazların değerlendirilmediğini, ıslaha dayanak yapılan bilirkişi raporunun taraflarına tebliğ edilmediğini, davacıya ait 49025 45... 51 aboneliklere ilişkin tesisat endeks dökümlerinin müvekkili şirkete müzekkere yazılarak istenilmesini talep etiklerini, bu hususa ilişkin eksiklik giderilmeden karar verildiğini, davacının ödeme yaptığına dair dekont bulunmadığını, ilgili Tebliğ gereğince davacının borçlarından kaynaklı kesinti yapıldığını, yapılan kesintilerde hata bulunmadığını ileri sürerek, kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, davacının tarımsal destekleme ödemelerinden davalı şirketçe yapılan tahsilatların iadesi istemine ilişkindir.
Temyiz olunan kararda belirtilen gerekçeye davalı tarafça sunulan cevap dilekçesinde davacıya ait tarımsal destekleme ödemelerinden kesinti yapıldığının ikrar edilmesine, dağıtım şirketi olan davalının normal tüketim faturası nedeniyle kesinti yapamayacak olmasına, yapılan kesintilerin yasal dayanağının bulunmadığının anlaşılmasına göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanmasına karar verilmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı bakiye temyiz karar harcının temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
04.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.