"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ:Ceza Dairesi
SAYISI : 2020/2657 E. 2021/1645 K.
DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat
HÜKÜM : Düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddi kararı
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Bozma
İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ
İlk Derece Mahkemesince davacı vekilinin haksız gözaltı ve tutukluluk nedeniyle 100.000,00 TL maddi ve 200.000 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin kısmen kabulü ile 7.030,53 TL maddi ve 15.000,00TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf başvuruları üzerine Bölge Adliye Mahkemesince hüküm fıkrasının 1. Bendinin tamamen hükümden çıkarılmasına ve yerine "7.661,07 TL maddi tazminatın 01/09/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Hazinesinden alınarak davacıya verilmesine",ibaresinin ve "Davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 30/07/2016 - 31/07/2016 tarihleri arasındaki 1 günlük manevi kaybına karşılık olarak 150 TL manevi tazminatın gözaltı tarihi olan 30/07/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Hazinesinden alınarak davacıya verilmesine, Davacının 23/08/2016 - 21/02/2017 tarihleri arasındaki gözaltı ve tutuklukluk sürelerine ilişkin manevi kayıplarına karşılık olarak 14.000,00 TL manevi tazminatın 23/08/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya verilmesine" ibaresinin yazılmasına, Hüküm kısmının 3. Bendinde vekalet ücreti olarak yazılı "2643,00 TL" ibaresinin hükümden çıkarılmasına ve yerine "2617,33 TL" ibaresinin yazılması suretiyle düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı vekilinin temyiz istemlerinin esastan kabulü ile hükmün bozulmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.
II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Davacı vekilinin temyiz sebepleri; müvekkil hakkında verilen maddi ve manevi tazminatın eksik olduğuna ilişkindir.
III. DAVANIN KONUSU
İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Kahramanmaraş 2.Ağır Ceza Mahkemesinin 2016/330 Esas, 2018/3 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının silahlı terör örgütüne üye olma suçundan 30.07.2016-31.07.2016 tarihleri arasında 1 gün gözaltında ve 23.08.2016-21.02.2017 tarihleri arasında 182 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 05.10.2018 tarihinde kesinleştiği, kesinleşen beraat hükmünün davacıya tebliğ edilmediği, tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı, davacı tarafından aynı konuda açılan davanın bulunmadığı, tutukluluk süresinin infaz gördüğü ve mahsuba konu yapılmadığı, kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu belirlenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince kısmen kabul edilen davada, Bölge Adliye Mahkemesi tarafında, davacının 30/07/2016 tarihinde gözaltına alındığı, 31/07/2016 tarihinde serbest bırakıldığı, daha sonra 23/08/2016-24/08/2016 tarihleri arasında gözaltında kaldığı, 25/08/2016 tarihinde tutuklandığı, 21/02/2017 tarihinde tahliye edildiği, tutukluluk süresinin infaz gördüğü, buna göre davacının 2 farklı tarihte gözaltında ve tutuklu kaldığı anlaşıldığından, iki ayrı dönem için yani 30/07/2016-31/07/2016 tarihleri arasındaki 1günlük gözaltı süresi için ayrı, 23/08/2016-21/02/2017 tarihleri arasındaki gözaltı ve tutukluluk süreleri arasına ilişkin ayrı olarak manevi tazminat miktarı belirlenmesi ve ayrı ayrı faiz işletilmesi gerekirken tek bir dönem gibi kabul edilerek manevi tazminata hükmedilmesi ayrıca davacı hakkında fazla manevi tazminat miktarına hükmedilmesi, maddi tazminat miktarına ilişkin olarak davacının polis memuru olarak görev yapmaktayken 18/07/2016 -01/09/2016 tarihleri arasında görevinden uzaklaştırıldığı, 01/09/2016 tarihinde görevinden ihraç edildiği, ihraç tarihine kadar maaşının 2/3 ünü aldığının anlaşıldığı, davacının maddi kaybının ihraç tarihinden sonra da tutuklu kaldığı dikkate alınarak ihraç tarihi ile tahliye tarihi esas alınarak net asgari ücret üzerinden gelir kaybı hesabı yapılmasının gerektiği gözetilerek; Hüküm fıkrasının 1. Bendinin tamamen hükümden çıkarılmasına ve yerine "7.661,07 TL maddi tazminatın 01/09/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Hazinesinden alınarak davacıya verilmesine", ibaresinin ve "Davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 30/07/2016 - 31/07/2016 tarihleri arasındaki 1 günlük manevi kaybına karşılık olarak 150 TL manevi tazminatın gözaltı tarihi olan 30/07/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Hazinesinden alınarak davacıya verilmesine, Davacının 23/08/2016 - 21/02/2017 tarihleri arasındaki gözaltı ve tutuklukluk sürelerine ilişkin manevi kayıplarına karşılık olarak 14.000,00 TL manevi tazminatın 23/08/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya verilmesine" ibaresinin yazılmasına, hüküm kısmının 3. bendinde vekalet ücreti olarak yazılı "2643,00TL" ibaresinin hükümden çıkarılmasına ve yerine " 2.617,33 TL" ibaresinin yazılması suretiyle hükmün düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
IV. GEREKÇE VE KARAR
Kamu görevinden 01.09.2016 tarihinde tutuklu iken ihraç edilen davacının, son maaşını Ağustos 2016 tarihinde aldığı, maaşını iade ettiğine dair bilgi bulunmadığı, meslekten ihraç edilen davacının ihraç edildiği ayı takip eden ayın 15. günü olan 15.09.2016 tarihinden başlayacağı gözetilerek, bu tarihten tahliye tarihi olan 21.02.2017 tarihine kadar geçen süre için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca 16 yaşından büyükler için belirlenen net asgari ücret miktarı üzerinden hesaplanan "7.003,79TL" maddi tazminatın davacıya ödenmesine hükmedilmesi gerekirken, bu miktarın üzerinde kalacak şekilde davacı lehine fazla maddi tazminata hükmedilmesi ve maddi tazminata ilişkin faiz başlangıç tarihinin 15.09.2016 olarak belirlenmesi gerekirken ihraç tarihi olarak belirlenmesi temyiz edenin sıfatı doğrultusunda bozma yapılmamıştır.
Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre davacı vekilinin sair temyiz sebeplerinin reddine, ancak;
Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması,
Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden Adana Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2-b maddesi uyarınca Adana Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
20.01.2026 tarihinde karar verildi.