"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1678 Esas, 2025/861 Karar
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi
(Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatıyla)
SAYISI : 2022/74 E., 2022/400 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı Yargıtayca duruşma istemli olarak davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 31.03.2026 günü hazır bulunan davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.
KARAR
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ile müvekkili arasında akdedilen 30.09.2020 tarihli çarter sözleşmesinin şartları gereğince müvekkilinin ...'den İskenderun'a gübre yükü taşınması için davalıya ... isimli gemiyi kiraladığını, taraflar arasında imzalanan çarter sözleşmesi tahtında uyuşmazlıkların tahkim yoluyla İngiliz Hukuku'na göre Londra'da ... tahkimi yoluyla çözülmesinin kararlaştırıldığını, müvekkilinin boşaltma işleminin bitmesinin ertesi günü, 20.11.2020 tarihinde navlun, ölü navlun ve sürastarya bakiyesi için nihai bir fatura düzenlediğini ve davalıya gönderdiğini, fatura bedelinin ödenmemesi üzerine tahkime başvurulduğunu, müvekkilinin temiz anlaşma teyidi ve taraflarca belirlenen geçerli tahkim şartı uyarınca ...'ya başvurarak davalı aleyhine tahkim sürecini 13.01.2021 tarihinde başlattığını, tahkim sürecinde tek hakem atanması hususunda anlaşma teklif edildiği yönündeki bildirimin, davalıya broker üzerinden e-posta yoluyla ve aynı zamanda kurye yoluyla gönderildiğini, davalının 29.01.2021 tarihinde gönderdiği cevabi e-posta ile tahkim sürecine hazır olduklarını bildirdiğini, hakem seçimine ilişkin usulün eksiksiz yerine getirildiğini, ... usullerinin yanı sıra tahkim yargılamasının başlatıldığının davalıya 14.04.2021 tarihli ihtarname ile bildirildiğini, davalının tahkim yargılamasına iştirak ettiğini, 11.06.2021 tarihinde savunma dilekçesi ve 06.07.2021 tarihinde ikinci savunma dilekçesi sunduğunu, ... nezdindeki tahkim süreci sonuçlanarak kararın kesinleştiğini, davalının ödeme yapmadığını, 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun (MÖHUK) uyarınca 24.09.2021 tarihinde verilen ve 27.10.2021 tarihinde kesinleşen yabancı tahkim kararının tenfizi gerektiğini ileri sürerek ... Birliği tarafından Londra, Birleşik Krallık'ta gerçekleştirilen 24.09.2021 tarihli tahkim kararının tenfizi ile tenfizi talep edilen karar kapsamında 84.013,62 USD, 149.000 NOK ve 3.855 GBP'nin faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, toplam 22.325,30 TL damga vergisi ve noter masrafları ile 3.581,60 TL tercüme masraflarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı taraf cevap dilekçesi vermemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yabancı hakem kararlarının tenfizinin mahiyeti gereği mahkemenin kararını zorunlu kıldığından ve tarafların iradesine bağlı olmadığından arabuluculuk dava şartına tabi olmadığı, 30.09.2020 tarihli çarter parti ile davacıya ait geminin ...'den İskenderun'a gübre yükü taşınması için davalıya kiralandığı, davacının gemi bağlama özeti ve çarter partideki tahkim şartına dayanarak navlun, ölü navlun ve sürastarya bakiyesi ölü navlun bedelinin tahsili için Londra'da tahkime başvurduğu, tahkim yargılaması sonucunda tek hakem ... tarafından 24.09.2021 tarihli hakem kararı ile 84.013,62 USD, 149.000 NOK ve 3.855 GBP'nin faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verildiği, İngiltere ve Türkiye'nin Yabancı Hakem Kararlarının Tanınması ve Tenfizi Hakkında New York Konvansiyonu'na taraf olması ve MÖHUK'un 1/f.2 hükmünde Milletlerarası Antlaşmaların saklı tutulması nedeniyle Londra'da verilen Hakem kararlarının Türkiye'de tenfizi koşullarının New York Konvansiyonu hükümlerine göre değerlendirileceği, İngiltere ile Türkiye'nin New York Konvansiyonu'na taraf olmaları sebebiyle iki devlet arasında, hakem kararlarının tenfizi konusunda mütekabiliyetin bulunduğu, hakem kararı çarter partiden ... navlun alacağına ilişkin olduğundan uyuşmazlığın Türk hukukuna göre tahkime elverişli olduğu, davacının New York Konvansiyonu'nun IV. maddesinde anılan belgeleri dosyaya ibraz ettiği, hakem kararında Türk kamu düzenine aykırılık görülmediği, New York Konvansiyonu hükümlerine göre tenfizine engel bir durum bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu hakem kararının tenfizine karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince istinaf edilmiştir.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava dilekçesinin sonuç kısmında tablo halinde gösterilen meblağın tahsiline denilmiş ise de söz konusu alacakların hakem kararı ile hükmedilen alacaklar olduğu ve tenfiz kararı verilmesiyle birlikte icra yoluyla tahsil edilebileceği, ikinci talebin esasen birinci talebin kapsamını açıklar mahiyette olduğu, davada tenfiz talebi dışında bir alacak talebinde bulunulmadığından arabuluculuk dava şartının aranmayacağı, yabancı hakem kararının tenfizi davalarında nispi harç alınacağına dair bir düzenleme bulunmadığından maktu harç alınması gerektiği, davacı tarafça da maktu harç yatırıldığı, davalı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebeplerinin yerinde görülmediği, taraflar arasında akdedilen 30.09.2020 tarihli çarter sözleşmesinde atıf yapılan ... 94... 'da taraflar arasında söz konusu çarter sözleşmesinden kaynaklanan herhangi bir uyuşmazlığın, 19 50... tarihli tahkim yasaları ya da hali hazırda yürürlükte olan tüm kanuni tadiller veya yeniden düzenlemeler uyarınca Londra'da tahkim yoluna götürüleceğinin kabul edildiği, davacı tarafça davalıya mail yolu ile gönderilen temiz anlaşma teyidinde de söz konusu ... 94'de yer verildiği ve bu şekilde taraflar arasında yazılı tahkim anlaşmasının bulunduğu, davalı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebebinin yerinde olmadığı, davalı vekilince hakem tarafından yürütülen yargılama usulünün, tarafların anlaşmasına ve yasal düzenlemelere aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de hakemlerin uyguladıkları usulün tarafların anlaşmasına, böyle bir anlaşma yok ise hakem hükmünün verildiği ülke hukukuna aykırı olduğuna dair tenfiz şartının taraflarca ileri sürülebilecek ve ispatı halinde tenfiz kararı verilmesine engel olacak şartlardan olup, davalı tarafça süresi içerisinde davaya cevap verilmediği, İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sırasında bu yönde bir savunma ve delilin sunulmadığı anlaşıldığından söz konusu istinaf sebebinin yerinde görülmediği, dava konusu hakem kararında kamu düzenine aykırılık da görülmediği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Dava ve Hukuki Nitelendirme
Dava, yabancı hakem kararının tenfizi istemine ilişkindir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.
VI. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, takdir olunan 40.000,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 02.04.2026 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.