"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/313 Esas, 2025/1250 Karar
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 12. Asliye ... Mahkemesi
SAYISI : 2024/441 E., 2024/865 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
KARAR
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilin, sigortalısı ... Uluslararası ... Şirketi'nin taşıyıcı, organizatör, ... sıfatları ile gerçekleştireceği taşıma işlerinde emtianın maruz kalabileceği hasar, zarar ve ziyana ve sigortalının taşıma işinden kaynaklanan sorumluluklarına karşı teminat sağladığını, sigortalının, kauçuk cinsi emtianın Rusya'dan Türkiye'ye, Türkiye'den Sırbistan'a kara yolu üzerinden taşınması işini üstlendiğini, sigortalı, emtianın Türkiye-Sırbistan taşımasına kadar Türkiye'deki bir ardiyede muhafaza edilmesi ve ayrıca taşıma süreci bakımından gerekli sair terminal hizmetlerinin temini için belirli bir ücret karşılığında ... Gümrük Müdürlüğü'ne bağlı davalı ... ile anlaştığını, bu doğrultuda araçlarda yüklü bulunan kauçuk emtiası 30.05.2022 tarihinde hasarsız ve eksiksiz vaziyette ...'e teslim edildiğini, davalı ...'in kauçuk cinsi yükleri 16-23 gün kadar kendisine ait ambardaki üzeri açık sahada muhafaza ederek yükün tamamen hasarlanmasına ve zayi olmasına sebebiyet verdiğini, emtia hasarının emtianın davalı ...'in sigortalıya sunduğu ardiye hizmetleri kapsamında kendisine teslim edilen kauçuk emtiasını açık alanda denetimsiz ve gözetimsiz şekilde muhafaza etmesine bağlı olarak, emtianın bu süre zarfında maruz kaldığı dış etkenler neticesinde meydana geldiğini, davalının, kendisine emanet edilen ve ücret karşılığında korumayı ve muhafaza etmeyi üstlendiği emtiaya karşı dikkat ve özen yükümlülüğünü ağır şekilde ihlal ettiğini, sigortalının haklarına halef olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla, 1.389.776,00 TL tutarındaki alacağın, dava tarihinden itibaren işleyecek değişik oranlarda ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalı idarenin bir kamu kuruluşu olduğunu, yaptığı işin de bir çeşit kamu hizmetinin görülmesinden ibaret olduğunu, tacir sıfatının bulunmadığını, davanın ticari yönü bulunmadığından ... mahkemeleri görevli olmayıp usulden reddi gerektiğini, müvekkili ile davacı ... arasında herhangi bir sözleşme ilişkisi bulunmadığını, davacının ithalatçı firma ile arasında bulunan sözleşmeden doğan sorumluluğu nedeniyle müvekkiline dava yöneltilemeyeceğini, müvekkilinin taraf sıfatını haiz olmadığını, idarelerinin kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, davacı tarafın zarara uğradığı iddia edilen emtianın hasarına ilişin bir tespit tutanağı tutulmadan veya herhangi bir ihtirazi kayıtta bulunulmadan müvekkilinden teslim alındığını, teslimden sonra, dava dilekçesinde belirtildiği üzere, ... ve ... Ltd. tarafından Türkiye'den Sırbistan'a kara alıcı firmanın iadesi sonrasında gerçekleştiği anlaşıldığını, meydana geldiği iddia edilen hasarın nerede, ne zaman ve ne şekilde meydana geldiği hususlarının belirsiz olduğunu, müvekkili iştirak edilmeksizin düzenlenen tutanakların hukuki geçerliliğinin bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kamu hizmetinin neler olduğunun yasalarla belirlendiği ve gümrük idaresinin kamu hizmeti veren bir kuruluş olduğu, hizmetin özel kesimce yürütülmesinin dahi onun niteliğini etkilemeyeceği, idari yargının görevli olduğu gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince istinaf edilmiştir.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesince idari yargının görevli olduğu gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmesinde hukuka aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Dava ve Hukuki Nitelendirme
Dava, davacı ... şirketinin sigortalısının davalıdan aldığı ardiye hizmeti sırasında sigortalı emtianın hasarlanması sebebiyle sigortalısına ödediği bedelin davalıdan rücuen tahsili istemine ilişkindir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.
VI. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 26.03.2026 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.