"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/210 E., 2025/779 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Antalya 9. İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/733 E., 2024/318 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirkete ait iş yerinde 23.12.2021 tarihinde yapılan denetim tutanağına dayalı olarak 30711655 sayılı 03.03.2022 tarihli yersiz yararlanılan sigorta primi teşviği / teşvikleri konulu “iş yerinizde kayıtdışı kişi/kişilerin çalıştırıldığı veya prime esas kazançlarının Kurumumuza eksik bildirildiği tespit edilmiş söz konusu durum 03.03.2022 tarihli yazımız ile tarafınıza bildirilmiştir. ...ay/aylarda yersiz olarak yararlandığınız tespit edilmiş olup yararlandığınız teşvikler iptal edilerek neticesinde tarafınıza toplam 59.033,20 TL tutarında borç tahakkuk etmiştir.” açıklamasıyla kararın tebliğ edildiği, teşvik iptali yazısına yapılan itirazın E.30711655-202.01.01-43669868 sayılı Prim Komisyon Kararı (2022/09) ile reddedildiği, ... Otel Turizm İşletmecilik AŞ'nin .... Mahallesi, ....., ... Cd. No:67, 07985 Antalya adresinde işletmekte olduğu otelde sigortalıların prime esas kazançlarının veya hizmetlerinin bildirilmemesinin, eksik veya geç bildirilmesinin kesinlikle söz konusu olmadığı, eksik veya geç bildirim söz konusu olmayan iş yerine ilişkin hazırlanan 12.01.2022 tarih ve 3 sayılı denetmen raporunun şirkete tebliğ veya ibraz dahi edilmeden verilen idari para cezası kararının hukuka aykırı olduğu iddiasıyla Kurumun 23.12.2021 tarihli denetim tutanağına dayalı olarak davacı şirket nezdinde kayıt dışı işçi çalıştırılması ve prime esas kazançların Kuruma eksik bildirilmesinin tespit edilmesi nedeniyle şirketin yararlandığı teşviklerin iptali üzerine şirket tarafından yapılan itirazın reddine ilişkin E.30711655-202.01.01-43669868 sayılı Prim Komisyon Kararının iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II.CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ... Otelturizm İşletmecilik A.ş. adına tescilli iş yeri hakkında Kurum Denetmenince yapılan denetim sonucunda 12.01.20 22... /003 sayılı raporun hazırlandığı ve anılan raporda yapılan tespitlere göre 2021/12 dönemindeki iş yerinde çalışan kişilerin speklerinin eksik bildirildiğinin tespit edildiği, bu sebeple APHB'leri eksik bildirilen sigortalılar ile ilgili olarak iş yerine 5510 sayılı Kanun'un 102/m-4 maddesi gereğince 15.012,00 TL idari para cezası uygulandığı, davacı işverenin itirazının 11.04.2022 tarih ve 2022/82 sayılı komisyon kararıyla 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunun, 59. maddesinin ikinci fıkrasında; “Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurlarının görevleri sırasında tespit ettikleri Kurum alacağını doğuran olay ve bu olaya ilişkin işlemler, yemin hariç her türlü delile dayandırılabilir. Bunlar tarafından düzenlenen tutanaklar aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir.” denildiği, "işverenin idari para cezasına yapmış olduğu itirazın reddi gerektiği anlaşılmaktadır." gerekçesi ile reddedildiği, Kurumun yaptığı işlemlerin hukuka uygun olduğu savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi tarafından yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararla; davacı itirazı ve tanıklarının beyanları aksine, Kurumca tespit edilen eksik SPK bildirimlerinin, 2021/10. dönemde 28-29 Ekim ulusal bayram tatilinde sigortalıların çalışmaları nedeniyle bu dönemdeki fazla SPEK tutarında 2021/11. dönemde daha az SPEK bildiriminden değil, sigortalılara ayni yardım adı altında yapılan nakdi ödemelerin SPEK'de yer almamasından kaynaklandığı, 5510 sayılı Kanunun 80/c. maddesi kapsamında ayni yardım yerine geçen nakdi ödemelerin de SPEK'a esas alınması gerektiği halde SPEK dışı bırakılması nedeniyle davacı şirketin 2021/12. dönemde 10.302,37 ₺ eksik SPEK bildiriminin olduğu, bu tutar üzerinden % 14 İşçi ve % 20,5 işveren katkısı olmak üzere toplam % 34,5 sigorta primi ve % 1 işçi kesintisi % 2 işveren katkısı olmak üzere % 3 işsizlik sigortası primleri toplamının 3.863,58 ₺ olduğu, ayrıca dinlenen insan kaynakları, finans müdürü ve misafir ilişkileri müdürlerinden oluşan davacı tanıkları beyanlarından, 28-29 Ekim Ulusal bayram tatili çalıştıkları sabit olan sigortalılara ulusal bayram tatilinde toplam 3 gündelik (1,5 gün çalışma karşılığı olmaksızın, 1,5 günde çalışma karşılığı) ödenmek gerekirken, 1,5 gündelik ödeme yapılmasından dolayı, Kanunun 80/a. ve Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği hükümleri gereği ücret niteliğindeki bu hakedişlerin ödenmemiş olsa dahi SPEK'e dahil edilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A.Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; şirkete ait otel işletmesinde yapılan denetime istinaden, kayıt dışı istihdam veya eksik kazanç bildirimi yapıldığı gerekçesiyle yersiz yararlanılan teşviklerin iptali ve borç tahakkukuna ilişkin kurum işleminin hukuka aykırı olduğu, denetim tutanağını imzalayan personelin temsil yetkisinin bulunmadığı ve tutanağın usulsüz düzenlendiği, Ekim ayındaki Cumhuriyet Bayramı nedeniyle ödenen ilave 1,5 günlük resmi tatil ücretlerinin prime esas kazanca dahil edilmesine rağmen prim gün sayısını değiştirmeyeceği, bu durumun denetmenlerce hatalı değerlendirilerek eksik bildirim gibi görüldüğü, ayrıca çalışanlara sosyal yardım amacıyla bir defaya mahsus verilen alışveriş kartlarının ...’nın 2020/20 sayılı Genelgesi uyarınca ayni yardım niteliğinde olup prime esas kazanca dahil edilemeyeceği, bilirkişi raporunun bu hususları göz ardı ettiği ve varsayıma dayalı tespitlerle tesis edilen işlemin iptali gerektiği iddiasıyla temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, prim teşvik hükümlerinden yararlandırılmamasına dair Kurum işleminin iptaline ilişkindir.
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgiliden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
05.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.