"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ:İş Mahkemesi
SAYISI : 2024/183 E., 2024/425 K.
Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Dairemiz bozma kararına uyularak İlk Derece Mahkemesince hükümde belirtilen gerekçelerle asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalılar ... vekili, ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnş. ve İnş. Malzemeleri İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili ile davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne ve duruşmanın düzenlendiği 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369. maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hâllerden hiçbirine uymadığından, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü;
I. DAVA
1.Davacılar vekili 25.06.2015 tarihli asıl dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkillerinin murisi ... davalılardan ... Akü Oto isimli işyerinde motor tamir ustası olarak 2.500,00 TL net ücret ile çalışırken 18.03.2015 tarihinde diğer davalı ... isimli şirkete ait 07... plakalı vincin tamiri esnasında aracın tekerleri altında kalarak vefat ettiğini, kazanın, davalı sürücü ...'ın vinci hareket ettirmesi sonucu meydana geldiğini, olayın trafik iş kazası olduğunu, davalı şoför ...'ın aracı hareket ettirmesi ile arka tekerin bir şeyin üzerine çıktığını fark etmesi üzerine araçtan inerek baktığında Eyüp Akıncı'nın tekerin altında olduğunu görmesi üzerine dönerek aracı geriye doğru hareket ettirdiğini, bu nedenle vincin 3 tekerinin müteveffanın üzerinden geçerek ölümüne neden olduğunu ve davalı şoförün olayın yaşanmasında %100 kusurlu olduğunu, diğer davalı ...'in şoför ...'ın işvereni ve aracın ruhsat sahibi olduğunu, çalışanlara iş güvenliği açısından gerekli eğitimleri vermeyerek %100 kusurlu olduğunu, davalı ... Oto'nun işi yüklenen oto tamir servisi olduğunu ve müteveffanın işvereni olduğunu, işbu kazanın oluşumunda İş Kanunu'nun m. 77 v.d. maddeleri ile ve İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğünün emredici hükümlerine aykırı davranmış olmakla ve işyerinde alınması gerekli önlemlerin alınmamış olması nedeniyle davalı işverenin kusurlu olduğunu, davalı ..., kaza tarihinde 07... plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortası olduğunu, maddi tazminat açısından sigorta limiti kadar sorumlu bulunduğunu, davalı ... Sigorta Şirketi, kaza tarihinde kobi paket sigorta poliçesi ile diğer davalı ... Oto Şirketini sigortalayan sigortacı olduğunu, maddi ve manevi tazminat açısından sigorta limiti kadar sorumlu olduğunu, belirterek fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak üzere eş İclal için 5.000,00 TL, çocuk... için 5.000,00 TL maddi tazminatın faiziyle tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, manevi tazminat olarak eş İclal için 100.000,00 TL, çocuk... için 75.000,00 TL, baba...ve anne ... için 25.000,00 TL'şer, kardeşler ... ...... ve...için 10.000,00 TL’şer manevi tazminatın...Sigorta A.Ş. hariç diğer davalılardan tahsilini, ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 10.000 TL ile sınırlı olacak şekilde davalılardan faiziyle müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
2. Davacılar vekili 28.02.2020 tarihli talep artırım dilekçesiyle maddi tazminat istemlerini eş İclal lehine 336.248,78 TL’ye çocuk Egeme lehine 125.052,69 TL’ye artırarak davalı ... Oto Kurtarma Taş. Oto. İnş. ve İnş. Malz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. hariç diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
3. Davacılar vekili 15.11.2021 tarihli birleşen dava dilekçesiyle aynı iş kazası nedeniyle fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak üzere eş İclal için 192.404,25 TL, çocuk... için şimdilik 46.325,17 TL maddi tazminatın faiziyle davalılar ...,...Sigorta A.Ş., ... Akü Oto. İnş. Taş. Tic. Ltd. Şti. ve ... Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalılar ... ile ... Oto Kurtarma Taş. Oto. İnş. ve İnş. Malz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti Ortak vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ...'ın, müvekkil ... şirketi bünyesinde çalıştığını, kazaya sebebiyet verdiği iddia edilen kamyonun ruhsat sahibinin de ... şirketinin olduğunu, 18.03.2015 tarihinde, müvekkili şirkete ait 07... plakalı kamyonetin muayeneden geçmemesi ve eksikliklerinin bulunması sebebiyle müvekkili Orhan'ın saat 09:00'da kamyonu, davalı ... Oto'ya tamir için götürdüğünü, saat 15:54'te tamirhaneye gelen Orhan'a ... Oto yetkilileri tarafından aracın tamir edildiği ve hazır olduğunun beyan edildiği, aracın sağ arka tekeri altında yağ birikintisi gören müvekkil Orhan, aracı söz konusu tamirhaneden alarak oto elektrikçiye götürdüğünü ve oto elektrikçi tarafından yağ sızıntısının araçtan kaynaklandığını söylemesi üzerine tekrar aracı ... Oto'ya getirdiğini, davalı ... Oto yetkilisi tarafından şirket bünyesinde çalışan davacıların murisi Eyüp Akıncı'nın çağrıldığını ve aracın altına bakması talimatı verildiğini, Eyüp'ün aracın altına girerek hortumu söktüğünü ve çatlak olduğunu söyleyerek tamir edilmesi gerektiğini söylemiş ve kaynakçıda tamir ettirerek yerine takmak için tekrar aracın başına geldiğini, Eyüp'ün bu sırada aracın altına ve tekerlerin arasına girerek ayarları yapmaya çalıştığını, ayarları yaparken müvekkil Orhan'a "imdat frenini bırak" diye seslenmesi üzerine müvekkil Orhan tarafından imdat freninin bırakıldığını, bu sırada aracın ileri doğru silkelendiğini, bundan sonra Eyüp'ten ses gelmemesi üzerine müvekkilinin araçtan indiğini, baktığında aracın arka aks tekerinin göğsünün üzerinde olduğunu gördüğünü ve tekrar araca binerek geriye doğru hareket ettirip Eyüp'ü dışarı çektiğini, Eyüp'ün vefat ettiğinin gelen ambulans görevlileri tarafından yapılan muayene ile tespit edildiğini, davalı ...'ın ve müvekkil şirket Japon Otomotivin davacıların murisi Eyüp'ün vefatından dolayı gerek İş Kanunu ve gerekse Karayolları Trafik Kanunu gereğince kusuru ve sorumluluğunun bulunmadığını, kazaya sebep olduğu iddia edilen araç, davalı ... Oto'nun gözetim ve sorumluluğu altında olduğunu, tamiri için ... Eyüp'ün görevlendirildiğini, müvekkili Orhan'ın aracın tamiratı hususunda yardımcı olma yükümlülüğü ve bir bilgisinin de olmadığını, ... Eyüp tarafından yönlendirilerek aracın tamirine yardımcı olmak zorunda bırakıldığını, işyeri sahibi ... Oto yetkililerinin aracı tamir eden müteveffaya tamir işçin eşlik etmesi için bir işçi görevlendirmesi gerekirken bu konuda uzmanlığı ve bilgisi olmayan müvekkili kullanmaya çalışmaları işyerinin ...sizliği ve aciziyetinden kaynaklandığını, davalı ... Akü Oto Şirketi yetkililerinin gerek işçileri olan müteveffaya İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği hükümleri doğrultusunda eğitim vermeyerek ve gerekse tamir için kendilerine bırakılan araçların güvenliğini sağlamayarak asli kusurlu olduğunu belirterek davalı müvekkilleri bakımından davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2.Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde bahsi geçen 07... plakalı aracın müvekkil şirkete 05.01.2015-05.01.2016 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... numaralı zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, işbu poliçeden dolayı sorumluluklarının sigortalının kusuru oranında olmak üzere kaza tarihi itibariyle, bedeni zararlarda şahıs başına azimi 290.000,00 TL sınırlı olduğunu, müvekkil şirketin işveren mali mesuliyet sigortacısı olmadığını, müvekkil şirketin işverenin kusurundan kaynaklanan zararları karşılamakla yükümlü olmadığını, müvekkil şirket aleyhine hüküm tesis edilmesi halinde, hükme esas alınacak kusur incelemesinin işçi-işveren kusuru ekseninde değil, sigortalı araç sürücüsünün kazanın oluşumuna etkisi ekseninde yapılması gerektiğini, gerçek zararın belirlenebilmesi için bilirkişi tarafından inceleme yapılaması gerektiğini, belirtilen nedenlerle müvekkil şirketin dava açılmasına sebebiyet vermesinin söz konusu olmadığını ve yargılama gideri ile vekalet ücretinden sorumlu olmadığını belirtmiştir.
3.Davalı ... Akü Oto. İnş. Taş. Tic. Ltd. Şti. vekili sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından açılmış olan davada müşterek davalı ... ve bünyesinde çalıştığı şirket yönünden yapmış olduğu tespitlere katıldıklarını, fakat meydana gelen ölümlü kaza olayında kusurlu oldukları yönündeki iddiaya kesinlikle katılmadıklarını, meydana gelen kazadan herşeyden önce o gün vinç şoförü olan Orhan'ın sorumlu olduğunu, davalı ...'ın gerek karakola verdiği ifadede, gerekse de 11. Asliye Ceza Mahkemesi 2015/405 Esas sayılı dosyada vermiş olduğu ifadede ... Eyüp Akıncı'nın ölümüne sebebiyet verdiğini beyan ettiğini, olayın dava dilekçesinin 2. sayfasında yazıldığı gibi gerçekleştiğini, davalı müvekkilinin gerek ceza mahkemesine gerekse polis karakolunda vermiş olduğu ifadede tüm çalışanlarına iş güvenliği eğitimi verildiğini beyan ettiği, davalı müvekkil firma yetkilisi Can Büke'nin işçisinin ölümünden çok derin üzüntü duyduğunu ve müteveffanın ailesine maddi manevi her türlü yardımda bulunduğunu, davacı tarafın da bu hususu doğrulayacağını, müşterek davalılardan Orhan'ın ve çalıştığı ...'in ölümle sonuçlanan olaydan %100 kusurlu olduklarını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
4.Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; ... Akü Otomotiv şirketinin 12.12.2014-2015 vadeli 700.02292145. ... numaralı poliçe ile müvekkil şirkete işveren sorumluluk sigorta poliçesi yaptırdığını, poliçe teminatının 100.000,00 TL olduğunu, dava konusunun trafik iş kazası olduğunu, öncelikli poliçenin trafik poliçesi olduğunu, trafik poliçesi üstü için işveren sorumluluk poliçesinin devreye gireceğini, poliçede teminat limitinin gösterilmesi bu rakamın mutlak ve otomatikman ödeneceği anlamına gelmeyeceğini, sigortacı, sigortalısının kusur oranına isabet eden zarardan poliçe limiti dahilinde sorumlu olduğunu, müvekkil şirkete sigortalı işletme sahibinin ve işçinin kusur durumunun tespiti için iş güvenliği uzmanı heyetten bilirkişi raporu alınmasını talep ettiklerini, kusur durumunun tespitine müteakip davacılara destekten yoksun tazminat hesabı için aktüer bilirkişiden rapor alınmasını talep ettiklerini belirterek davanın öncelikle reddini, aksinin kabulü halinde sorumluluğun bakiye poliçe teminatı ile sınırlandırılmasını talep etmiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemenin 04.03.2022 tarihli kararıyla; "..davalı ... Akü şirketinin %70, davalı ...'ın %10, ... sigortalının %20 oranında kusurlu olduğu kabul edilmiş, olayın yaşandığı aracın ruhsat sahibi olan ... şirketinin olayda sorumlu olduğu, yine olayın hem iş kazası hem de trafik kazası olduğu tespiti ile kazaya karışan 07... plakalı aracın ZMMS poliçesinin bulunduğu...Sigorta şirketinin poliçe limiti kapsamında sorumlu olduğu, yine iş kazasının yaşandığı işyeri olan ... Oto'nun sigortalı bulunduğu ... Sigorta şirketinin poliçe limiti sınırında sorumlu olduğu kabul edilmiş, davacı eş İclal'ın maddi tazminat alacağı 848.189,63 TL olarak hesaplanmış olup, taleple sınırlı 528.653,033 TL maddi tazminatın kaza tarihinden faiziyle davalılar müştereken ve müteselsilen sorumlu olmakla beraber (70.453,74 TL'lik kısmından davalı ... Sigorta Şirketinin, 204.315,84 TL'lik kısmından davalı ... şirketinin sınırlı sorumlu oldukları), davacı çocuk...'in maddi tazminat alacağı 202.726,70 TL olarak hesaplanmış olup, taleple sınırlı 171.377,86 TL maddi tazminatın kaza tarihinden faiziyle davalılar müştereken ve müteselsilen sorumlu olmakla beraber (16.839,22 TL'lik kısmından davalı ... Sigorta Şirketinin, 48.833,74 TL'lik kısmından davalı ... Şirketinin sınırlı sorumlu oldukları), manevi tazminat istemleri ile ilgili; tarafların sosyo-ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, işçinin yaşı ve olay tarihi gözönünde tutulduğunda, ayrıca hükmedilecek tutarın manevi tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda olması gerektiği de değerlendirilerek eş İclal lehine 60.000 TL, çocuk... lehine 50.000 TL, anne ... ve baba...lehlerine ayrı ayrı 25.000 TL, Kardeşler ... ...... ve...lehlerine 5.000 TL’şer manevi tazminatın kaza tarihinden faiziyle davalı ... şirketleri hariç davalılardan tahsiline.." karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin 04.03.2022 tarihli kararına karşı süresin içinde davacılar ve davalılar vekillerinin istinaf başvurusunda bulunması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 06.03.2023 tarihli kararı ile davacının, davalı işyerinde çalıştığı sırada 18.03.2015 tarihinde iş kazası geçirerek vefat ettiği, SGK tarafından olayın iş kazası olarak kabul edildiği, davacı murisine Kurumca gelir bağlandığı, Mahkemece dosya içeriğindeki tüm deliller takdir olunarak ve maddi olgular doğrultusunda iş kazasının nasıl meydana geldiği, kusur oranı ve aidiyet konusunda bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, bu hususta iş güvenliği uzmanı bilirkişi heyetlerinden aldırılan birbirini doğrulayan 2. ve 3. kusur bilirkişisi heyet raporunun dosya kapsamına uygun olarak düzenlendiği, davacı yararına ödenmesi gereken maddi tazminat miktarının usul ve yasaya uygun olarak aktüerya uzmanı bilirkişi tarafından hesaplandığı, olay ve dava tarihi dikkate alındığında davacı lehine hükmedilen manevi tazminatın hakkaniyete uygun olduğu görülmekle, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleri ile dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesinin 06.04.2023 tarihli ek kararıyla davalı ...Ş. vekilinin kararda maddi hata bulunduğuna yönelik başvurusunun reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
Bölge Adliye Mahkemesinin 06.03.2023 tarihli kararına karşı süresi içinde davalılardan ... Oto Kurtarma Taş. Oto. İnş. ve İnş. Malz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve ... ortak vekili tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine Dairece, "..A) Davalı ... vekilinin Bölge Adliye Mahkemesi kararına yönelik temyiz itirazlarının hukuki yarar yokluğundan reddine,
B) Davalı ... Oto Kurtarma Taş. Oto. İnş. ve İnş. Malz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin manevi tazminat hükmü nedeniyle Bölge Adliye Mahkemesi kararına yönelik temyiz itirazlarının miktar itibariyle kesinlikten reddine,
.." karar verilmiş ancak davalı ... vekilinin maddi tazminata yönelik temyiz itirazı "..temyiz isteminde bulunan davalı ... Oto Kurtarma Taş. Oto. İnş. ve İnş. Malz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden oluşan usuli kazanılmış hak kapsamında maddi tazminat alacağı tavanının davacı eş için 336.248,78 TL ve çocuk için125.052,69 TL olduğunu gözetmek giderek anılan davalı yönünden taleple bağlılık ilkesi kapsamında asıl dava dilekçesinde talep edilen 5.000 TL'şer maddi tazminat istemleri ile sınırlı sorumlu olduğunu (kararın diğer davalılar tarafından temyiz edilmemiş olması nedeniyle davacıların diğer davalılar lehine elde ettiği usuli kazanılmış hakları da) gözeterek bir karar vermekten ibarettir.
8. Ayrıca asıl ve birleşen davaların birbirinden bağımsız davalar olduğu gözetilerek ayrı ayrı hüküm kurulması gerekirken taleplerin bir bütün olarak değerlendirilerek karar verilmiş olması da usul ve yasaya aykırı olmuştur.." gerekçesi ile bozulmuştur.
B. Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemece bozma ilamına uyulduktan sonra verilen temyiz incelemesine konu 30.12.2024 tarihli kararla;
".. A) Mahkememizin 2024/183Esas sayılı asıl dava dosyası yönünden;
1)-Davacı ...'nın destekten yoksun kalma tazminat talebinin kabulü ile 336.248,78 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile (Davalı ... Sigorta A.Ş.'nin tüzel kişiliği...Sigorta A.Ş. ile birleşmek suretiyle sona erdiğinden davalı ...Ş. ZMSS ve işveren sorumluluk poliçeleri uyarınca toplam 274.769,58 TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla) (davalı ... Oto Kurtarma Taş. Oto. İnş. ve İnş. Malz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. ise taleple bağlılık ilkesi gereği 5.000,00 TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla) davacı ...’ya ödenmesine,
2)-Davacı ...'nın destekten yoksun kalma tazminat talebinin kabulü ile 125.052,69 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin tüzel kişiliği...Sigorta A.Ş. ile birleşmek suretiyle sona erdiğinden davalı ...Ş. ZMSS ve işveren sorumluluk poliçeleri uyarınca toplam 65.672,96 TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla) (davalı ... Oto Kurtarma Taş. Oto. İnş. ve İnş. Malz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. ise taleple bağlılık ilkesi gereği 5.000,00 TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla) davacı ...’ya ödenmesine,
3)-Davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 60.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...’ya ödenmesine, fazlaya dair talebin reddine,
4)-Davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 50.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...’ya ödenmesine, fazlaya dair talebin reddine,
5)-Davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kabulü ile 25.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...’ya ödenmesine,
6)-Davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kabulü ile 25.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...’ya ödenmesine,
7)-Davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...’ya ödenmesine, fazlaya dair talebin reddine,
8)-Davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...’ya ödenmesine, fazlaya dair talebin reddine,
9)-Davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...’ya ödenmesine, fazlaya dair talebin reddine, ...
B) Birleşen Antalya 5.İş Mahkemesinin 2021/682 Esas sayılı dava dosyası yönünden;
1)-Davacı ...'nın destekten yoksun kalma tazminat talebinin kabulü ile 192.404,25 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin tüzel kişiliği...Sigorta A.Ş. ile birleşmek suretiyle sona erdiğinden davalı ...Ş. ZMSS ve işveren sorumluluk poliçeleri uyarınca toplam 274.769,58 TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla) davacı ...’ya ödenmesine,
2)-Davacı ...'nın destekten yoksun kalma tazminat talebinin kabulü ile 46.325,17 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 18/03/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile (Davalı ... Sigorta A.Ş'nin tüzel kişiliği...Sigorta A.Ş. ile birleşmek suretiyle sona erdiğinden davalı ...Ş. ZMSS ve işveren sorumluluk poliçeleri uyarınca toplam 65.672,96 TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla) davacı ...’ya ödenmesine,.." şeklinde karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A.Temyiz Sebepleri
Davalı ... ve ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkil şirkete isnat edilen kusur oranının hatalı olduğu, kusursuz olduğunu, davacının evlenme ihtimaline göre hazırlanan hesap raporunun da hatalı olduğunu, ücretin hatalı olduğunu ve manevi tazminatının fahiş olduğunu belirterek bozulmasını talep etmiştir.
Davalı ...Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkil şirket yönünden kesinleşen hükümden farklı hüküm kurulmasının fahiş olduğunu, Mahkemece müvekkil...ve ... yönünden, birleşme gerekçesi ile tek bir hüküm kurulması, farklı poliçeler nedeniyle sorumluluk tutarlarının ayrı şekilde belirtilmemesinin hatalı olduğunu, müvekkil şirket aleyhine hükmedilen harç ve vekalet ücreti yönünden, poliçe limiti dikkate alınmadan hüküm kurulması hatalı olduğunu belirterek temyiz talebinde bulunmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, iş kazası neticesinde vefat eden sigortalının hak sahiplerinin maddi ve manevi tazminat isemlerine ilişkindir.
Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, temyiz edenin sıfatına göre davalı ..., ... Oto Kurtarma Taş. Oto. İnş. ve İnş. Malz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin ve davalı ...Ş. vekillerinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir
Dosya kapsamından; asıl ve birleşen dava hakkında hüküm kurulurken sigorta şirketi yönünden birleşen dava yönünden tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla ibaresi bulunmadığı bu nedenle mükerrer ödemeye sebep olacak şekilde hüküm tesis edildiği gibi maddi tazminat hükümleri yönünden kurulan hükümde sigorta poliçelerinin niteliği belirtilmek suretiyle devralan sigorta şirketi...Sigorta A.Ş.'den alınmak üzere ve hükmedilen yargılama gideri ve vekalet ücretinin de yine poliçe miktarı üzerinden kurulan hükümle sınırlı olacak şekilde belirtilmesi gerektiği halde bu husus göz ardı edilerek hüküm kurulması hatalı olmuştur.
Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370. maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
1.Davalı ..., ... Oto Kurtarma Taş. Oto. İnş. ve İnş. Malz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. Vekilinin ve davalı ...Ş. vekillerinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi hüküm kısmının ve 04.02.2025 tarihli tashih şerhinin tamamen silinerek yerine;
"A) Mahkememizin 2024/183Esas sayılı asıl dava dosyası yönünden;
1)-Davacı ...'nın destekten yoksun kalma tazminat talebinin kabulü ile 336.248,78 TL maddi tazminatın (davalı ... Sigorta A.Ş'nin tüzel kişiliği...Sigorta A.Ş. ile birleşmek suretiyle sona erdiğinden devralan davalı ...Ş.'nin sorumluluğu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesinden dolayı 204.315,84 TL, İşveren Mali Mesuliyet Sigorta poliçesinden dolayı 70.453,74 TL olmak üzere toplam 274.769,58 TL ile sınırlı olmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla, davalı ... şirketinin ise taleple bağlılık ilkesi gereğince 5.000,00 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...’ya ödenmesine,
2)-Davacı ...'nın destekten yoksun kalma tazminat talebinin kabulü ile 125.052,69 TL maddi tazminatın (davalı ... Sigorta A.Ş'nin tüzel kişiliği...Sigorta A.Ş. ile birleşmek suretiyle sona erdiğinden devralan davalı ...Ş.'nin sorumluluğu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesinden dolayı 48.833,74 TL, İşveren Mali Mesuliyet Sigorta poliçesinden dolayı 16.839,22 TL olmak üzere toplam 65.672,96 TL ile sınırlı olmak ve tahsilde tekerrür olmamak, davalı ... şirketinin ise taleple bağlılık ilkesi gereğince 5.000,00 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...’ya ödenmesine,
3)-Davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 60.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...’ya ödenmesine, fazlaya dair talebin reddine,
4)-Davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 50.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...’ya ödenmesine, fazlaya dair talebin reddine,
5)-Davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kabulü ile 25.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...’ya ödenmesine,
6)-Davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kabulü ile 25.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...’ya ödenmesine,
7)-Davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18/03/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...’ya ödenmesine, fazlaya dair talebin reddine,
8)-Davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...’ya ödenmesine, fazlaya dair talebin reddine,
9)-Davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18/03/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...’ya ödenmesine, fazlaya dair talebin reddine,
10)-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 43.465,75 nispi karar harcından 905,11 TL peşin harcın ve 1.541,43 ıslah harcın mahsubu ile bakiye 41.019,21 TL karar ve ilam harcının müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına, (Sigorta şirketlerinin ve ..... isimli davalıların sorumluluk sınırları farklı olduğundan; davalı ...Ş.'nin 23.255,62 TL ile sınırlı olmak üzere, ... ... Ltd. Şti'nin 683,10 TL ile sınırlı olmak üzere sorumlu tutulmasına),
11)-Davacının yatırdığı 27,70 TL başvurma harcı, 905,11 TL peşin harç ve 1.541,43 TL ıslah harcın toplamı olan 2.474,24 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
12)-Davacıların yapmış olduğu 8.262,75 TL yargılama giderinin kabul ve red oranı dikkate alınarak 7.339,90TL sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine bakiyesinin davacılar üzerinde bırakılmasına (Sigorta şirketlerinin ve ..... isimli davalıların sorumluluk sınırları farklı olduğundan; davalı ...Ş.'nin 3.927,10 TL ile sınırlı olmak üzere, ... ... Ltd. Şti'nin 2.134,00 TL ile sınırlı olmak üzere sorumlu tutulmasına),
13)-... Sigorta A.Ş'nin yaptığı 23,00 TL yargılama gideri ile...Sigorta A.Ş.'nin yaptığı 23,00 TL yargılama gideri toplamı 46,00 TL'nin kabul ve red oranı dikkate alınarak 4,10 TL'sinin müştereken ve müteselsilen davacılardan alınarak davalı ...Ş.'ye verilmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına,
14)-Davalılardan ... Akü ...Ştinin yaptığı 33,00 TL yargılama giderinin kabul ve red oranı dikkate alınarak 3,60 TL'sinin müştereken ve müteselsilen davacılardan alınarak davalı ... Akü A.Ş.'ye verilmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına,
15)-Davacılar ... ve ... maddi tazminat talepleri yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihindeki Avukatlık asgari ücret tarifesine göre 73.195,22 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Davacılar ... ve ... verilmesine (Sigorta şirketlerinin ve ..... İsimli davalıların sorumluluk sınırları farklı olduğundan; davalı ...Ş.'nin 54.470,81 TL ile sınırlı olmak üzere, ... ... Ltd. Şti.'nin 10.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere sorumlu tutulmasına),
16)-Davacılar manevi tazminat talepleri yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihindeki Avukatlık asgari ücret tarifesine göre 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti ve ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı davacılara verilmesine,
17)-Davalılar ... Akü Otomotiv İnşaat Taşımacılık Tic Ltd. Şti., ... Oto Kurtarma Taşımacılık Otomotiv İnşaat İnşaat Malzemeleri İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti ve ... manevi tazminat talepleri bakımından kendilerini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihindeki Avukatlık asgari ücret tarifesine göre 30.000,00 TL nisbi vekalet ücretinin davacılar ..., ..., ..., ... ve ...'dan alınarak ile davalılara verilmesine,
18)-Diğer davalılar masraf yapmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
19)-Tarafların yatırdıkları gider avansından kalan kısımların var ise karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
B) Birleşen Antalya 5. İş Mahkemesinin 2021/682 Esas sayılı dava dosyası yönünden;
1)-Davacı ...'nın destekten yoksun kalma tazminat talebinin kabulü ile 192.404,25 TL maddi tazminatın (Davalı ... Sigorta A.Ş'nin tüzel kişiliği...Sigorta A.Ş. ile birleşmek suretiyle sona erdiğinden devralan davalı ...Ş.'nin sorumluluğu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesinden dolayı 204.315,84 TL, İşveren Mali Mesuliyet Sigorta poliçesinden dolayı 70.453,74 TL olmak üzere toplam 274.769,58 TL ile sınırlı olmak ve tahsilde tekerrür olmamak) kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...’ya ödenmesine,
2)-Davacı ...'nın destekten yoksun kalma tazminat talebinin kabulü ile 46.325,17 TL maddi tazminatın (Davalı ... Sigorta A.Ş'nin tüzel kişiliği...Sigorta A.Ş. ile birleşmek suretiyle sona erdiğinden devralan davalı ...Ş.'nin sorumluluğu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesinden dolayı 48.833,74 TL, İşveren Mali Mesuliyet Sigorta poliçesinden dolayı 16.839,22 TL olmak üzere toplam 65.672,96 TL ile sınırlı olmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) kaza tarihi olan 18.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...’ya ödenmesine,
3)-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 16.307,60 TL den 815,39 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 15.492,21 TL karar ve ilam harcının, davalı ... şirketinin sorumlu olduğu tutara ilişkin karar ve ilam harcı ile ilgili olarak asıl dava dosyasında hüküm kurulduğundan, sigorta şirketi dışındaki birleşen dosya davalılarından müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
4)-Davacının yatırdığı 59,30 TL başvurma harcı, 815,39 TL peşin harç toplamı olan 874,69 TL nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
5)-Birleşen davada davacı ve davalı tarafça masraf yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadğına,
6)-Davacılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık asgari ücret tarifesine göre 38.196,71 TL vekalet ücretinin davalı ... şirketinin sorumlu olduğu tutara ilişkin vekalet ücreti ile ilgili olarak asıl dava dosyasında hüküm kurulduğundan, sigorta şirketi dışındaki birleşen dosya davalılarından müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine dair,
Asıl ve birleşen davada ... ve ... vekili ile asıl ve birleşen dava davalı ... Akü vekillerinin yüzlerine karşı, diğerlerinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Yargıtayda temyiz kanun yolu açık olmak üzere bağımsız ve tarafsız Antalya 3. İş Mahkemesi tarafından verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı." yazılarak hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
20.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.