"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ: Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/146 E., 2025/141 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ:...1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2024/355 E., 2024/623 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili Kurumdan...sigorta sicil numaralı 23.03.1998 tarihinde vefat eden ... babası ... ...'dan dolayı kızı ...'a boşanması sonucu 22.12.2014 itibariyle 506 sayılı Kanun'a göre aylık bağlandığını, denetmenlerince düzenlenen 30.06.2022 tarih, 2022/421205/026 raporuna istinaden ...'ın boşandığı eşi ... ile birlikte ikametgah adreslerinin aynı olması, adı geçenlerin boşanma tarihlerinin 22.12.2014 olmasına rağmen 13.07.20 17... .05.2019 tarihlerinde çocuklarının olması, ayrıca ...'ın cezaevinde olması ve bu dönemde ...'ın cezaevine eşi olarak kaydedilerek ziyaretlerde bulunduğunun tespit edilmesi üzerine birlikte yaşamaya devam ettikleri tespit edildiğinden ...'ın aylığının 22.12.2014 tarihi itibariyle kesildiğini ve kendisine 20.12.2014 - 19.03.2012 süresi için 113.475,00 TL borç çıkarıldığını, sigortalıya yapılan ödemelerin tahsili için davalıya Kurum tarafından ödeme muhtırası tebligatı çıkarıldığını, ancak bir ödeme yapılmadığından,...İcra Müdürlüğünün 2023/4433 sayılı dosyası ile takip açıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğunu beyan ederek, borca itirazın 113.475,00 TL borç aslı ve fer'ileri için iptaline karar verilerek, Kurum alacağının yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile takibin devamına, haksız itirazı sonucu davalının %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;...İş Mahkemesinin yetkisiz olduğunu, müvekkilinin ...'da ikamet ettiğini, müvekkilinin ve yetim aylığı bağlanmasının kaynağı olan babası da hayatları boyunca Sivas'ta bulunmadığını, yaşamadığını,...ili ile kütük kaydı vs. dahil hiç bir bağlantıları bulunmadığını, ayrıca müvekkil aleyhine yine işbu uyuşmazlık konusu olan aylık kesme işlemi ile ilgili olarak Kurum tarafından ... İcra Dairesi 2023/107278 Esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, itiraz üzerine ise Kurum tarafından ... 3. İş Mahkemesinin 2024/98 Esas dosyası ile itirazın iptali davası açıldığını, yine ölüm aylığının kesilmesine ve ödenen aylıkların geri alınmasına dair Kurum işlemlerinin iptali ve müvekkilin Kuruma borçlu olmadığının tespiti ile kesilen ölüm aylığının yeniden bağlanması ve geriye dönük alınamayan aylıklarının yasal faizi birlikte ödenmesi için ... 3. İş Mahkemesinin 2022/604 E. sayılı dosyası ile dava açıldığını, açıklanan ve takdir olunacak nedenlerle; ... 3. İş Mahkemesinin 2022/604 E. sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasına yahut işbu dosyanın ... 3. İş Mahkemesinin 2022/604 E. sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep ettiklerini, davanın hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını, esasa ilişkin olarak; boşanma sonrası müvekkilinin çok zor durumda kaldığını, zira müvekkilin bakmakla yükümlü olduğu 4 tane çocuğu bulunduğundan müvekkilinin apartman boşluğu/merdiveni temizliği yaparak ve sigara tütünü doldurarak geçimini sürdürmeye çalıştığını, müvekkilinin dava dışı eski eşiyle bırakın fiilen birlikte yaşamayı, eski eşinden maddi manevi hiç bir destek görmediğini, müvekkilinin eski eşi dava dışı ... tam olarak kriminal bir kişi olup amiyane tabirle gerçek bir suç makinesi olduğunu, zaten müvekkilinin de kendisinden sürekli olarak şiddet görmesi ve ceza evlerine girip çıkması nedenleriyle boşandığını, kesinlikle muvazaalı bir boşanma gerçekleştirmediğini, dava dış eski eş ... sürekli ceza evinde bulunmakta yahut firari olarak kaçak yaşadığını, bu durum dahi tarafların fiilen birlikte yaşamalarını imkansız kıldığını ifade ederek; yetki itirazının kabulü ile dosyanın yetkili ... İş Mahkemesine gönderilmesine, ... 3. İş Mahkemesinin 2022/604 Esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasına yahut işbu dosyanın ... 3. İş Mahkemesinin 2022/604 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine, hak düşürücü süre geçtikten sonra açılan davanın usulden reddine, aksi yönde kanaat oluşarak esasa girilmesi halinde; haksız ve hukuka aykırı olarak açılmış bulunan davanın esastan reddine, haksız ve kötü niyetli icra takibi başlatan davacının alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine ve yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "1-Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine,
2-Talep halinde dava dosyasının yetkili ... Nöbetçi İş Mahkemesine gönderilmesine" karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, davanın kabulü ile kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığının tespitine istinaden ölüm aylığının iptal edilmesi nedeniyle aylığın iadesine ilişkin itirazın iptali istemine ilişkindir.
Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
22.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.