"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ:İş Mahkemesi
SAYISI : 2024/72 E., 2025/316 K.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davalı ... vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının sigortalı hizmet başlangıç tarihinin ve davalı ...’ya ait iş yerinde 04.02.2002 - 12.12.2015 tarihleri arasındaki çalışmalarının ve ücretinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı vekili; davanın reddini talep etmiştir.
2.Davalı Kurum vekili; davanın reddine karar verilmesi gerektiğini beyan etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 26.02.2019 tarihli 2016/364 Esas, 2019/64 Karar sayılı kararıyla davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi kararının süresi içerisinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
İlk Derece Mahkemesinin 26.02.2019 tarihli kararına karşı davalı ... vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili ayrı ayrı temyiz isteminde bulunmuştur.
Dairenin 24.03.2021 tarih ve 2020/11911 Esas, 2021/3941 Karar sayılı ilamında; Mahkemece eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olarak hüküm kurulduğu gerekçeleriyle karar bozulmuştur.
Bozma sonrası İlk Derece Mahkemesinin 20.02.2023 kararı ile davanın kısmen kabulüne, karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin 20.02.2023 tarihli kararına karşı davalı ... vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili ayrı ayrı temyiz isteminde bulunmuştur. Dairenin 25.10.2023 tarihli 2023/10152 Esas ve 2023/10292 Karar sayılı ilamı ile " Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanun'un 86/9. maddesidir. Bu tür sigortalı hizmetlerin saptanmasına ilişkin davalar, sonuç itibariyle sigorta primlerinin işverenden tahsilini ve Kurum kayıtlarının düzeltilmesini de gerektireceğinden gerçek işveren ve Kurum kayıtlarında işveren olarak görünen kişilerin de belirlenerek davaya katılmaları sağlanmalı, bu yöndeki işyeri bilgi ve belgelerine ulaşılması, bir başka anlatımla, davanın sübutu, kanıtlama yükümlülüğü ve verilen kararın infazı açısından, husumetin tüm işverenlere birlikte yöneltilmesi zorunludur.
Kabule konu dönem içinde davacının sigortalılığının bildirildiği 30.04.2008-31.05.2008 dönemine ilişkin olan kısmının dava dışı İhvan İnşaat-... ... unvanlı işverenin ... sicil no.lu iş yerinden yapıldığı anlaşılmakla, söz konusu bildirimlerin dava dışı işverenin hak alanını ilgilendirdiği gözetilerek HMK 124. maddesi gereği husumet yöneltmesi için davacıya mehil verilmeli; dava dışı bu iş yerindeki bildirimlerin iptali hususu gözetilmek suretiyle (dava dışı iş yerindeki çalışmaların iptali gerçekleşmeden çalışmanın kesintisiz olduğunun kabul edilemeyeceği hususu gözetilmek suretiyle) işverenin ibraz edeceği kayıt ve belgeleri incelenmeli,anılan çalışmanın fiili ve gerçek olup olmadığı araştırılarak hak düşürücü süre irdelenmelidir. Ayrıca Mahkemece dinlenen tanık beyanları da hüküm kurmaya yeterli olmayıp Mahkemece resen araştırma ilkesi doğrultusunda, dava konusu dönem yönünden aynı veya civar apartmanlarda uzun yıllar oturan komşuları, varsa kapıcı,yönetici, ve güvenlik görevlisi yine yakın yerlerde kayıtlara geçmiş çalışanlar (komşu market, kasap, bakkal işleten ve çalışanları vb. alışveriş yapılabilecek yerlerde görev yapmış kişiler) tespit edilip tanık sıfatıyla beyanlarına başvurulmalı,tanıklık ve işverenlik sıfatları da celbedilecek kayıtlarla belirlenmek suretiyle toplanan tüm kanıtlar birlikte değerlendirildikten sonra sonucuna göre bir karar verilmelidir.
O halde, davalı ... vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin istinaf isteminin esastan reddine dair kararı kaldırılarak, İlk Derece Mahkemesince verilen karar bozulmalıdır." gerekçeleriyle karar bozulmuştur. Bozma sonrası İlk Derece Mahkemesinin 31.07.2025 kararı ile davanın kısmen kabulüne,1-Davacının ... sicil numaralı ... ... ünvanlı işyerindeki 30.04.2008-31.05.2008 tarihleri arası hizmetinin iptaline, 2-Davacının davalı ... nezdinde 04.02.2002-17.11.2014 tarihleri arası asgari ücret esas primle kesintisiz olarak hizmet akdi ile çalıştığının tespitine, 3-Davacının 18.11.2014-18.11.2015 tarihleri için talebi hakkında ise karar verilmesine yer olmadığına, 4-Davacının 19.11.2015-12.12.2015 tarihleri için talebinin reddine, karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın temyizen incelenip bozulmasını talep etmiştir.
2.Fer'i müdahil Kurum vekili temyiz dilekçesinde; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın temyizen incelenip bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla, davalı ... vekili ve fer'i müdahil Kurum vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı ... ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgiliden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
20.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.