"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ:İş Mahkemesi
SAYISI: 2023/67 E., 2025/199 K.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davacı vekili ve davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü;
I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davanın kabulü ile kayıtlarda tekerrür olmamak kaydıyla SGK'ya bildirilmiş günler hariç müvekkilinin 1997 Temmuz tarihinden 30.11.2011 tarihine kadar 2002 yılındaki 2 aylık kesinti dışında- kesintisiz olarak hizmet akdiyle asgari ücret üzerinden çalıştığının tespitine karar verilmesini yargılama giderlerini ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II.CEVAP
1.Davalılar vekili cevap dilekçesi özetle; müvekkillerinin murisine ait işyerinde davacının hiç çalışmadığını, müvekkili ...'ya ait işyerinde 2007 yılında çalışmaya başladığını işyerinde çalışmaların mevsimlik olduğundan işyerinin faaliyetinin kesintili olduğunu, resen dikkate alınacak sebeplerle davacının davasının reddine muhakeme masrafları ve ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
2. Feri müdahil Kurum vekili cevap dilekçesi özetle; davacının davalılara ait işyerinde Kuruma bildirilen günler dışında çalıştığını gösteren herhangi bir kayıt ve belge bulunmadığını, davanın reddine müvekkili Kurum davalı konumundan çıkarılarak, feri müdahil konuma alınmasına yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi tarafından 20.05.2016 tarih ve 2015/97 E. 2016/150 K. sayılı karar ile
1-Davanın davalı ... yönünden kısmen kabul, kısmen redddine,
Davacının davalı ... adına tescilli ... sicil sayılı işyerinde 01.09.2004 - 11.01.2007, 02.08.2007 - 04.11.2009, 31.01.2010 - 06.04.2010, 31.10.2010 - 31.01.2011, 31.05.2011 - 01.09.2011 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak günün asgari ücreti ile çalıştığının tespitine,
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
Kuruma bildirilen sürelerin infazda nazara alınmasına,
2-Diğer davalılar yönünden davanın husumet yönünden reddine karar verilmiştir.
IV.BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
İlk Derece Mahkemesinin 20.05.2016 tarihli kararının süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine Dairece, "... Davacının çalışmasının sürekli mi yoksa kesintili şekilde mi gerçekleştirdiği, çalışmasına ara verip vermediği hususunu da tam anlamıyla açıklığa kavuşturacak şekilde, Mahkemece dinlenmeyen bordro tanıklarının bilgi ve görgülerine başvurulmalı, yine davalı işverenin adresine komşu işyeri sahip ve çalışanları re'sen araştırılarak bilgi ve görgülerine başvurulmalı, ayrıca işyerine müşteri vs. olarak gelip giden kişilerden de tespit edilebilenlerin de bilgi ve görgülerine başvurulmalı, bu kapsamda davacının davalı iş yerindeki çalışma şekli ve süresi hiç bir duraksamaya yer bırakmayacak şekilde ortaya konulmalı, böylece tüm deliller değerlendirilmek suretiyle yapılacak değerlendirme sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir..." gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi tarafından 14.09.2022 tarih ve 2019/118 E. 2022/182 K. sayılı karar ile
1-Davanın davalı ... yönünden;
A)1997 yılı Temmuz ayı ile 04.11.2009 tarihi arası dönem bakımından davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine,
B) 05.11.2009-30.11.2011 tarihi arası Kuruma bildirim yapılmayan dönemler bakımından davanın reddine,
2-Diğer davalılar yönünden davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesinin 14.09.2022 tarihli kararının süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine Dairece, "...talep konusu 01.09.2004 tarihini de kapsar şekilde davacının çalışmalarına ilişkin olarak, davalı 725 sicil no.lu işyerinden işyerinin kanun kapsamına alındığı tarih olan 01.05.2002 tarihinden işyeri çalışanlarından...’ın ilk defa sigortalı olarak çalışmaya başladığı tarih olan 20.01.2006 tarihine kadar işyerinden sadece bir kısım davalı mirasçıların sigortalı olarak gösterildiği, onların da bu nedenle tanık olarak dinlenemeyeceği de gözetilerek, komşu işyerleri emniyet, zabıta, SGK ile vergi dairesinden belirlenmek suretiyle, komşu işyerlerinin işverenleri ve çalışanlarının (hizmet döküm cetvelleri de temin edilerek) bilgi ve görgülerine başvurulmalı, buna göre dosyada toplanan deliller değerlendirilmek suretiyle çalışmanın niteliği, sürekli ve kesintisiz olup olmadığı, tereddütüz şekilde belirlenmek suretiyle bir karar verilmelidir. O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır...." gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.
Bozma sonrası İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile
A)Davanın, davalı ... yönünden kısmen kabulü ile
1-Davacının, davalı ...'ya ait 1028725.027 sicil sayılı işyerinde 02.08.2007 - 04.11.2009, 31.01.2010-06.04.2010, 31.10.2010-31.01.2011, 31.05.2011-01.09.2011 tarihleri arasında aralıksız olarak hizmet akdiyle prime esas kazancın alt sınırındaki ücretle çalıştığının tespitine,
2-Davacının fazlaya dair talebinin reddine,
B)Diğer davalılar yönünden davanın husumet nedeniyle reddine dair karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1.Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek iddiasıyla temyiz isteminde bulunmuştur.
2.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; Mahkemenin hatalı değerlendirme ile hüküm kurduğunu, Mahkemece herhangi bir sebep yokken müvekkil lehine tanık beyanlarının dışlanması müvekkil aleyhine bir kısım tanık beyanlarına üstünlük tanınmasının hatalı olduğunu ileri sürerek iddiasıyla temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun'un 428. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen İlk derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgililerden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
02.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.