"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ:İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/381 E., 2024/346 K.
İlk Derece Mahkemesi kararı, davalı ... ve davalı Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, 01.01.19 75... .06.1985 tarihleri arasında 15.01.1980 tarihine kadar davalılar ...... ortaklığına ait işyerinde sonra devredilen iş yerinde çalıştığını belirterek eksik sürelerin tespitini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum kayıtlarına itibar edilmesi gerektiğini beyanla davanın reddini dilemiştir.
Davalılardan ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin 1980 yılı Mayıs ayı civarında dava dışı şahıs ... ile adi ortaklık yaparak "...adresindeki gayrimenkulü sözlü olarak kiraladığını ve burada fason olarak sandık üretim işi yapmaya başladığını, işyeri devrinin de söz konusu olmadığını, unvan değişikliği yapılmadığını, yeni işyeri sicil kaydı ile yeni işyeri kurulduğunu, 1980 senesinin Mayıs aylarında davacının henüz 13-14 yaşlarında olduğunu ve bu dönemde davacının işyerinde fiili çalışmasının olmadığını, kesintisiz fiili çalışmanın gerçek olduğu kabul edilse bile işyeri devrinin söz konusu olmadığını, sadece kiralanan iş yeri mekanının aynı olduğunu, bu nedenle 5 yıllık dava zamanaşımının gerçekleştiğini, sigortalının aynı işyerine girerek çalışmasının hak düşürücü sürenin işlemesine engel olamayacağını belirterek, davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 06.01.2021 tarihli kararı ile davacının 10.04.1978 tarihli işe giriş bildirgesinden önce 01.07.1975 tarihinden, 14.01.1980 tarihine kadar ... sicil no.lu ...-... işyerinde kesintisiz geçen ve eksik bildirilen, 1976/1. dönemde 90 gün, 1976/2. dönemde 90 gün, 1976/3. dönemde 90 gün, 1976/4. dönemde 90 gün, 1977/1. dönemde 90 gün, 1977/2. dönemde 90 gün, 1977/3. dönemde 90 gün, 1977/4. dönemde 90 gün, 1978/1. dönemde 90 gün,1978/2. dönemde 90 gün, 1978/3. dönemde 90 gün, 1978/4. dönemde 90 gün, 1979/1. dönemde 90 gün, 1979/2. dönemde 90 gün, 1979/3. dönemde 90 gün, 1979/4. dönemde 90 gün, 1980/1. dönemde 15 gün, 1395 gün ile 15.01.1980 tarihinden askere gittiği 06.06.1985 tarihine kadar aynı adresteki ... sicil no.lu ..., ...Tic. Ort. ve ...Kereste ve Ambalaj San. işyerinde kesintisiz geçen ve eksik bildirilen, 1980/2. dönemde 90 gün, 1980/3. dönemde 90 gün, 1980/4. dönemde 90 gün, 1981/1. dönemde 90 gün, 1981/2. dönemde 90 gün, 1981/3. dönemde 90 gün, 1981/4. dönemde 90 gün,1982/1. dönemde 90 gün, 1982/2.dönemde 90 gün, 1982/3. dönemde 90 gün, 1982/4. dönemde 90 gün, 1983/1. dönemde 120 gün, 1983/2. dönemde 120 gün, 1983/3. dönemde 120 gün, 1984/1. dönemde 120 gün, 1984/2. dönemde 120 gün, 1984/3. dönemde 120 gün, 1985/1. dönemde 120 gün, 1985/2. dönemde 36 gün, 1866 gün olmak üzere, 3261 gün SPEK taban ücretiyle işçi olarak çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin 06.01.2021 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı ... vekili ve davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 26.05.2021 tarihli kararı ile başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
Bölge Adliye Mahkemesinin 26.05.2021 tarihli kararının süresi içinde davacı ve davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece,"... Birinci dönem kabul yönünden, davacının çırak olup olmadığı hususu açıklığa kavuşturulduktan sonra, davacının, 10.04.1978- 30.03.1980 bildirimleri bulunması karşısında davanın 06.09.2013 tarihinde açıldığı gözetilip hak düşürücü süre irdelenip elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir. ..." gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile" davanın kısmen kabulü ile
1-Davacının 10.04.1978 tarihli işe giriş bildirgesinden önceki dönem bakımından hak düşürücü süre geçtiğinden davanın reddine,
2-Davacının sigortalılık bildirimi yapılan dönem dışlanarak, sigortalılık bildirimi yapılmayan ve eksik bildirim yapılan dönemler için;
-0082938.34 sicil no.lu ...-... işyerinde kesintisiz geçen ve eksik bildirilen, 1978/2.dönemde 50 gün, 1978/3.dönemde 66 gün, 1978/4.dönemde 75 gün, 1979/1.dönemde 69 gün,1979/2.dönemde 90 gün, 1979/3.dönemde 90 gün, 1979/4.dönemde 90 gün, 1980/1.dönemde 14 gün olmak üzere 544 gün süreyle
-15.01.1980 tarihinden askere gittiği 06.06.1985 tarihine kadar aynı adresteki ... sicil no.lu ..., ...Tic. Ort. ve ...Kereste ve Ambalaj San. İşyerinde kesintisiz geçen ve eksik bildirilen, 1980/2.dönemde 90 gün, 1980/3.dönemde 90 gün, 1980/4.dönemde 90 gün, 1981/1.dönemde 90 gün, 1981/2. dönemde 90 gün, 1981/3.dönemde 90 gün, 1981/4.dönemde 90 gün, 1982/1.dönemde 90 gün, 1982/2.dönemde 90 gün, 1982/3.dönemde 90 gün, 1982/4.dönemde 90 gün, 1983/1. dönemde 120 gün,1983/2.dönemde 120 gün, 1983/3.dönemde 120 gün, 1984/1.dönemde 120 gün, 1984/2.dönemde 120 gün, 1984/3.dönemde 120 gün, 1985/1.dönemde 120 gün, 1985/2. Dönemde 36 gün olmak üzere 1866 gün süreyle-
-Toplamda 2410 gün süreyle prime esas kazanç alt sınırı üzerinden sigortalı olarak çalıştığının tespitine,
3-Fazlaya ilişkin talebin reddine, " dair karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, davanın reddi ile kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili, hak düşürücü sürenin geçtiğini, kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
B. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmetlerin tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369. maddesinin birinci fıkrası ile 3 70... . maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 79. maddesidir.
3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı ... ve davalı Kurum vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz eden davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgiliden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
19.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.