"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/1481 E., 2024/1159 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Antalya 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/782 E., 2023/295 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket işçilerinden ...'ın 14.07.2018 tarihinde davacı işçisi olarak işe başladığı ve 05.11.2018 tarihinde işten ayrıldığı, şirkete ait ........................ Cad. 18 .... / ... adresinde bulunan . ..... Hotel isimli iş yerinde Sosyal Güvenlik Kurumu denetmenleri tarafından 06.11.2018 tarihinde yapılan denetim sonucunda çalışan olduğu değerlendirilen kişileri kimlikleri tespit edilerek tutanak düzenlendiği, davalı Kurumun 06.11.20 19... 655 - 202.01.01 -E.17107429 sayılı yazısı ile bahse konu iş yerinde 5510 sayılı Kanunun 102/c-4 bendi yollaması ile 86. maddesi ve 102. maddesine istinaden 4.059,00 TL idari para cezası uyguladığı ve bu işleme karşı Antalya 3. İdare Mahkemesinin 2020/208 Esas sayılı dosyası ile iptal davası açıldığı, bu davanın sonucunun da beklenmesini talep ettikleri, davalı Kurum 15.01.2020 tarihinde tebliğ edilen 10.01.20 20... 655-202.01.01-E.555088 sayılı yazısı ile 26.11.20 18... /191 sayılı denetmen raporuna istinaden 2018/12 - 2019/11 dönemi arası bir yıl süre ile işveren indirimlerinden faydalanma hakkının iptal edildiği ve 1.404.661,49 TL borç tahakkuk ettirildiği, şirketin yüzlerce işçisi onlarca iş yeri olan köklü bir Turizm şirketi olduğu, bahse konu denetimler sırasında iş akdi bir gün öncesinde fesih edilen eski işçisinin, çalışma arkadaşları ile vedalaşmak, muhasebe ile görüşerek işçilik alacakları yönünden hesabını kapatmak üzere iş yerinde bulunduğu, tutanaktan da anlaşılacağı üzerine kimlikleri kontrol edilen kişilere neden orada bulunduklarını, iş akitlerinin devam edip etmediğinin sorulmadığı, bu yönüyle tutanağın da usülüne uygun tutulmadığı iddiasıyla davalı Kurumun 10.01.20 20... 655-202.01.01-E.555088 sayılı yazısı ile bildirilen 2018/12 - 2019/11 dönemi arası bir yıl süre ile işveren indiriminden faydalanma hakkının iptali ve şirkete 1.404.661,49 TL borç tahakkukuna dair Kurum işlemin iptali ile şirketin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II.CEVAP
1.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurumca yapılan işlemlerin hukuka uygun olduğu, kurum denetmenlerince düzenlenen 08.10.20 17... sayılı rapor üzerinden yapılan incelemede de ................................................. ...'ın 16.07.2017 tarihinde kayıtdışı çalıştığı ve bu iki kayıtdışı işçi çalıştırma fiili arasında 3 yıldan az süre olması nedeniyle Sigorta Primleri Genel Müdürlüğünün 2017/18 sayılı genelgesi gereği işverenin 01.12.2018 - 30.09.2019 tarihleri arası 5510, 61 11... sayılı kanunlarla belirlenen teşviklerden yararlanma hakkı iptal edilerek işverene 30.01.2020 tarihi itibariyle bahse konu teşviklerden yaralandığı tutarlar için gecikme faiziyle birlikte (1.404.661,49 TL) borç tahakkuk ettirildiği savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2.Davalı ... beyanında özetle; denetim günü Kurum memurları geldiğinde, memurları görmediği, ara katta bulunduğu, davacı iş yerinde 20 18... . ayda bulaşıkhane şefi olarak işe girdiği, denetim memurlarının hangi gün geldiğini hatırlamadığı, ancak kendisi işe girdikten sonra kaç ay çalıştığımı hatırlamadığı, ancak sezon sonuna kadar yani çıkışları verilinceye kadar çalıştığı, çıkışları Kasım ayının 15-20'sinden sonra başladığı, denetim memurlarının geldiği tarihi hatırlamadığı için o tarih itibariyle çıkışımın verilip verilmediğini bilemeyeceği, Kasım ayının 20'si 25'i olabileceği, çıkışının verildiğinin ertesi günü helalleşmek için otele gittiği, otele servis ile gelip gittiği, çıkışı yapılan bir işçinin çıkış almaya gidecekse servise binebileceği savunmasında bulunmuştur.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi tarafından yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararla; davaya konu davalı Kurum denetmenleri tarafından tanzim edilen 26.11.20 18... /191 sayılı denetim raporu ve eklerine göre denetimin yapıldığı tarih olan 06.11.2019 tarihi itibari ile davaya konu dahili davalı ... isimli işçinin, iş yerinde çalışırken görüldüğü şeklinde yapılan tespitten, dinlenen tanıkların beyanlarından dahili davalı ...'ın bulaşıkhane şefi olup, denetim günü itibariyle bulaşıkhanenin faal ve açık durumda olduğu anlaşıldığından, dahili davalı ...'ın ''....çıkışların Kasım ayının 20-25'inden sonra başladığı...'' şeklindeki beyanlarından, ayrıca denetim anında Otel Genel Müdürü olarak çalışan ve denetim günü tutulan 06.11.2019 tarihli tutanakta imzası bulunan ...'in beyanlarından davaya konu dahili davalı ... isimli işçinin 06.11.2019 tarihi itibariyle davacı iş yerinde çalıştığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A.Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu denetim tutanaklarının Sosyal Güvenlik Kontrol Memurları Yönetmeliği’nin 9. maddesine aykırı olarak sigortalıların kimlik bilgilerini, çalışma sürelerini ve ücretlerini içermediği, çalışanların imzalarının alınmadığı ve tanık beyanlarına göre denetmen tarafından bizzat tespit yapılmayıp bilgilerin başka bir şahıstan temin edildiği, tutanağın usulüne uygun düzenlenmediği, ayrıca sigortalı ...’ın iş akdinin denetim tarihinden bir gün önce sona erdiği, işverenin gerçek durumu yansıtacak şekilde süresinde çıkış bildirimi yaptığı, çok sayıda işçisi olan bir işverenin tek bir işçi için ağır yaptırımları göze almasının hayatın olağan akışına ve hakkaniyete aykırı olduğu, yerel mahkeme kararının ise denetim raporunun sıhhatini denetlemek yerine varsayımlara dayalı olarak tesis edildiği iddiasıyla temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, prim teşvik hükümlerinden yararlandırılmamasına dair Kurum işleminin iptali ile borçlu olmadığının tespitine ilişkindir.
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgiliden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
05.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.