"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/219 E., 2023/345 K.
BİRLEŞTİRİLEN 2018/285 E. SAYILI DAVADA
ASIL VE BİRLEŞTİRİLEN DAVADA
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar asıl ve birleştirilen davada davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
-K A R A R-
Dava, kadastro öncesi nedene dayalı pay oranında tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.
Kadastro sonucunda; Trabzon ili, Sürmene ilçesi, ... Mahallesindeki dava konusu 2 26... parsel ve 2 29... parsel sayılı taşınmazların kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ve muris ... tarafından 19 95... yıllarında davalı kızlarına hibe etmesi sebebiyle davalı kızları adına 26.03.2009 tarihinde tespit edildiği, askı ilân süresi içerisinde itiraz edilmeyen tespitlerin 08.07.2009 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Asıl ve birleştirilen davada davacılar; muris babaları ...'ya ait olan dava konusu taşınmazların hatalı şekilde davalı kız kardeşleri adına tespit ve tescil edildiğini ileri sürerek tapu kayıtlarının miras payları oranında, olmazsa saklı payları oranında iptali ile adlarına tescilini istemişlerdir.
Asıl ve birleştirilen davada davalı ... davayı kabul etmiş; diğer davalılar ise taşınmazların muris babaları tarafından miras paylaştırma amaçlı olarak kendilerine bağışlanarak teslim edildiğini, murisin davacı erkek çocuklarına diğer malvarlıklarını verdiğini, murisin başkaca taşınmazları da olduğunu belirterek davanın reddini savunmuşlardır.
İlk Derece Mahkemesinin 15.10.2020 tarihli kararı ile; davacıların dava konusu taşınmazlarda hak sahibi oldukları gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı ... dışındaki davalılar tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 05.03.2021 tarihli ve 2023/2633 Esas, 2023/3469 Karar sayılı kararı ile; hükmün usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle başvurunun esastan reddine karar verilmiş, kararın ... dışındaki davalılar tarafından temyizi üzerine Dairenin 20.06.2023 tarihli ve 2023/2633 Esas, 2023/3469 Karar sayılı kararıyla; taşınmazların muris tarafından sağlığında davalılara bağışlandığı ve kısa elden teslim hükümleri uyarınca davalı kız çocuklarına devredildiği, kızların ürünleri toplamasına davacıların engel olduğu, davayı kabul eden ... haricindeki davalılar yönünden davanın reddi gerektiği gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen karar ile; taşınmazların muris tarafından sağlığında davalılara bağışlanarak zilyetliği de kısa elden teslim hükümlerine göre devredildiği, ancak davalı ...'in davayı kabul ettiği gerekçesiyle davalı ... haricindeki davalılar yönünden asıl ve birleştirilen davanın reddine, davalı ... yönünden davanın kabulü ile dava konusu taşımazlar 30 pay kabul edilerek davacıların ve davalı ...'in hissesi toplamı olan 6/30 oranında iptali ile veraset ilâmındaki payları oranında 1'er payın davacılar ve ... adına tesciline, kalan kısmın tapu malikleri üzerinde eşit şekilde bırakılmasına karar verilmiştir.
Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre asıl ve birleştirilen davada davacılar vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmediğinden reddine.
İlk Derece Mahkemesince dava konusu taşınmazlarda davayı kabul eden ...'in taşınmazlardaki 1/5'er paylarının davacıların 1/10'ar miras payları oranında iptaline ve davacılar adlarına tesciline karar verilmesi ile yetinilmesi gerekirken, ...'in edinme sebebini değiştirecek, hükmün infazını güçleştirecek ve iptaline karar verilen payların maliki anlaşılmayacak şekilde taşınmazların tapu kayıtlarının 30 pay kabul edilerek davacılar ve ...'in payları toplamı 6/30 oranında iptali ve 1'er payların davacılar ve ... adına tesciline karar verilmesi hatalı olup 6100 sayılı HMK'nın 297/2. maddesi çerçevesinde kamu düzenine ilişkin bu husus re'sen gözetilerek kararın bozulması gerekir.
Ne var ki anılan husus yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, İlk Derece Mahkemesi hükmünün 1. maddesindeki "1-Dava konusu Trabzon ili, Sürmene ilçesi, ... Mahallesinde bulunan 2 26... parsel ile 2 29... parsel sayılı asıl ve birleştirilen dosya davalıları adına kayıtlı taşınmazların tapu kaydı kök muris " 2...0 " TC nolu ...'ya ait Sürmene Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/918 Esas ve 2018/868 Karar sayılı 25.10.2018 tarihli veraset ilamına göre 30 pay kabul edilerek asıl ve birleştirilen dosya davacılarının ve davalı ... ...'nun hissesi toplamı olan 6/30 oranında iptali ile veraset ilamındaki hisseleri oranında olmak kaydı ile, 1 payın asıl dosya davacısı ... ... adına, 1 payın asıl dosya davacısı ... ... adına, 1 payın asıl dosya davacısı ... adına,1 payın birleşen dosya davacısı ... ... adına,1 payın birleştirilen dosya davacısı ... adına,1 payın asıl ve birleştirilen dosya davalısı ... ... adına, Ayrı ayrı tapuya kayıt ve tesciline, kalan kısmın tapu malikleri üzerine eşit şekilde bırakılmasına," cümlesinin tamamen hükümden çıkarılmasına, yerine "Trabzon ili, Sürmene ilçesi, ... Mahallesindeki dava konusu 2 26... parsel ve 2 29... parsel sayılı taşınmazlarda asıl ve birleştirilen davada davalı ... adına kayıtlı 1/5'er payların, Sürmene Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/918 E., 2018/868 K. sayılı veraset ilâmında asıl ve birleştirilen davada davacılar ..., ..., ..., ... ve ...'nun 1/10'ar miras payları oranında iptali ile davacılar adlarına tesciline, bakiye payın davalı ... üzerinde bırakılmasına," cümlesinin eklenmesi suretiyle 6100 sayılı HMK'nın 370/2. maddesi uyarınca kararın DÜZELTİLEREK ONANMASINA, İstek hâlinde asıl ve birleştirilen davalar için peşin yatırılan toplam 855,20 TL temyiz harcının temyiz eden asıl ve birleştirilen davacılara iadesine, Dosyanın hükmü veren Sürmene Asliye Hukuk Mahkemesine, Kararın bir örneğinin Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesine gönderilmesine, 03.02.2026 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.