"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1470 E., 2025/191 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Mustafakemalpaşa 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/793 E., 2022/234 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ve davalı vekili tarafından, Bölge Adliye Mahkemesi ek kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiş olmakla; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
- K A R A R -
Dava, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali-tescil ve tazminat istemine ilişkindir.
Davacılar; mirasbırakan babaları ...’nin 7 90... , 7 84... ,7 89... , 19, 20, 21, 7 94... ve 7 98... parsel sayılı taşınmazlarını mirasçılardan mal kaçırma amacıyla muvazaalı olarak davalı oğlu ...'e satış suretiyle devrettiğini, dava konusu 7 89... ve dava dışı 7 89... parsel sayılı taşınmazların tevhidi sonucu 7 89... parsel, dava konusu 7 89... , 20, 21 parsel sayılı taşınmazlar ile dava dışı 7 89... parsel sayılı taşınmazın tevhidi sonucu 7 89... parsel sayılı taşınmazların oluştuğunu, 7 89... ve 26 parsel sayılı taşınmazlar ile 7 98... ve 7 94... parsel sayılı taşınmazlar üzerine bina inşaa edildiğini ve kat irtifakı tesis edildiğini, oluşan bağımsız bölümlerden bir kısmının ... tarafından dava dışı şahıslara satıldığını ileri sürerek tapu kayıtlarının iptali ile miras payları oranında adlarına tesciline, ... tarafından üçüncü kişilere satılan bağımsız bölümler yönünden miras payları oranında bedele hükmedilmesini istemişlerdir.
Davalı; dava konusu taşınmazların babası ve amcasına ait olduğunu, babası ve amcası ...’nın Trabzon ilinde de ortak taşınmazları bulunduğunu, amcasının, Trabzon ilindeki taşınmazlara karşılık dava konusu taşınmazdaki murisin payını satın almak istediğini, murisin önce bu durumu kabul ettiğini, ancak daha sonra muristen, Trabzon'daki arazilerin bedelini amcasına kendisinin ödeyeceğini, ancak bunun karşılığı dava konusu taşınmazdaki hisselerin de kendisine devredilmesini istediğini, murisin bu teklifi kabul ettiğini, Trabzon’da muris adına alınan arazilerin bedelini kendisinin ödediğini, hiçbir şekilde muvazaalı işlemlerin bulunmadığını, dava konusu taşınmazların değerlenmesi üzerine davacılar tarafından kötü niyetli olarak dava açıldığını, amcasına olan borcu bittiğinde dava konusu taşınmazları muristen temlik aldığını, bu temlikten bir yıl sonra da amcasının Trabzon'daki taşınmazları murise devrettiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; temliklerin mal kaçırma amacıyla muvazaalı olarak yapıldığı gerekçesiyle davanın kabulü ile, 7 89... parsel sayılı taşınmazda bulunan A-Blok 1, 2, 4, 5, 6 B-Blok 1, 3, 4, 5, 6 nolu bağımsız bölümler, 7 84... ,7 90... ,7 98... parsel sayılı taşınmazlar, 7 89... parsel sayılı taşınmazda bulunan 1, 2, 4 nolu bağımsız bölümler, 7 94... parsel sayılı taşınmazdaki 5 nolu bağımsız bölüm yönünden tapu iptali ve tescile, üçüncü kişilere devredilen taşınmazlar yönünden 190.000,00 TL‘nin dava tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; muris tarafından davalıya yapılan temliklerin gerçek satış olmayıp diğer mirasçıları olan davacılardan mal kaçırma amacıyla yapıldığı, Mahkemece davanın kabulüne karar verilmesinde kural olarak bir isabetsizlik bulunmadığı, ne var ki, verilen hükmün infaza elverişli olmadığı, kat karşılığı inşaat sözleşmesi gereği dava dışı ... Mimarlık Mühendislik İnşaat Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti’ye kalacağı kararlaştırılan bağımsız bölümler yönünden de kabul kararı verilmesinin doğru olmadığı, ayrıca dava konusu taşınmazlardan davalıya ait olanlardan davalı tarafından üçüncü kişiye devredilen herhangi bir taşınmaz bulunmamasına rağmen Mahkemece, davacılar lehine tazminat talebine hükmedilmesinin de hatalı olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm tesis edilerek dava konusu 7 84... , 7 90... ,7 98... parseldeki 9 nolu bağımsız bölüm, 7 89... parsel sayılı taşınmazdaki 1, 2 ve 4 nolu bağımsız bölüm, 7 94... parsel sayılı taşınmazdaki 5 nolu bağımsız bölüm yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince, davalının temyiz harçlarının yatırılmasına ilişkin muhtıraya rağmen temyiz harçlarını yatırmadığı gerekçesiyle 04.06.2025 tarihli ek karar ile davalının temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesi ek kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Davalı vekilinin Bölge Adliye Mahkemesinin 04.06.2025 tarihli ek karara yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 344. maddesi gereğince, temyiz dilekçesi verilirken ödenmeyen temyiz harç ve giderlerinin muhtıranın tebliğ tarihinden itibaren bir haftalık kesin süre içerisinde ödenmesi gerekir. 6100 sayılı Kanun’un anılan hükümleri gereğince, verilen kesin süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, temyiz başvurusu yapılmamış sayılır.
Dosya içeriğine göre; Bölge Adliye Mahkemesince temyiz harç ve giderlerinin bir haftalık kesin sürede ödenmesi için usulüne uygun olarak düzenlenen muhtıra, 17.05.2025 tarihinde davalı vekiline tebliğ edilmiş,muhtırada belirtilen temyiz harç ve giderleri ise davalı vekili tarafından bir haftalık yasal süre içerisinde mahkeme veznesine yatırılmamış, bu nedenle Bölge Adliye Mahkemesince 04.06.2025 tarihli ek karar ile davalının temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilmiş, davalı tarafça belirtilen harçlar ise ek karar tarihinden sonra 16.06.2025 tarihinde yatırılmıştır. Bu nedenle ,temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına ilişkin Antalya Bölge Adliye Mahkemesince verilen ek karar yukarıda anılan Kanun hükümlerine uygun olduğundan temyiz isteminin reddi ile söz konusu kararın onanması gerekir.
Davacılar vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;
Dosya içeriği ve toplanan delillerden; 1935 doğumlu muris ...’nin 18.03.2017 tarihinde öldüğü, geriye mirasçısı olarak davacı kızları ... ve ..., davalı oğlu ..., dava dışı kızları ... ve ... ile kendinden önce ölen oğlu ...’den olma dava dışı torunları ..., ..., ... ve ... ...’nin kaldığı, murisin 21.05.2009 tarihli 4763 yevmiye nolu akitle 7 90... parsel sayılı taşınmazdaki 213/2400 payını, 7 84... parsel sayılı taşınmazdaki 282/2400 payını, 7 94... ve 7 98... parsel sayılı taşınmazlardaki 1/2’şer paylarını ve 7 89... , 19, 20... parsel sayılı taşınmazlarının tamamını davalı oğlu ...’e satış suretiyle devrettiği, dava konusu 7 89... parsel sayılı taşınmaz ile dava dışı 7 89... parsel sayılı taşınmazın tevhidi ile 7 89... parsel sayılı taşınmazın oluştuğu, yine dava konusu 7 89... , 20... parsel sayılı taşınmazlar ile dava dışı 7 89... parsel sayılı taşınmazın tevhidi sonucu 7 89... parsel sayılı taşınmazın oluştuğu, davalı ... ve dava dışı ... ile dava dışı müteahhit ... Mimarlık Mühendislik İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi arasında .... Noterliğinin 24.08.2017 tarihli düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlendiği, anılan sözleşme gereğince 7 98... parsel, 7 89... ,20, 21... parsel (tevhit sonucu 7 89... parsel) sayılı taşınmazlar ile 7 89... ve 5 parsel ( tevhit sonucu 7 89... parsel) sayılı taşınmazlar üzerine müteahhit şirket tarafından bina inşaa edileceği, oluşacak bağımsız bölümlerden 7 98... parsel sayılı taşınmaz üzerinde zemin katta bulunan işyerinin ( 9 nolu bağımsız bölüm) arsa sahiplerine hisseleri oranında verileceği, birinci kattaki 4 adet ve ikinci kattaki 4 adet bağımsız bölümün müteahhide ait olacağı, 7 89... , 20, 21... parsel sayılı taşınmazlar üzerine inşaa edilecek binadan sadece müteahhide bağımsız bölüm verileceği, 7 94... sayılı taşınmaz üzerine inşaa edilecek binadan 1, 2, 3, 4 ve 6 nolu bağımsız bölümlerin müteahhide, 5 nolu bağımsız bölümün davalı ...’e ait olacağı, 7 89... ve 5 parsel sayılı taşınmazlar üzerine inşaa edilecek binada zemin katta bulunan işyeri niteliğindeki bağımsız bölüm (1 nolu bağımsız bölüm) ile 2 ve 4 nolu bağımsız bölümlerin davalı ...’e ait olacağı hususunda anlaşmaya varıldığı, bu anlaşma gereğince belirtilen taşınmazlar üzerine binaların inşaa edildiği ve kat irtifakı tesisi ile 7 98... parsel sayılı taşınmazdaki 9 nolu işyeri niteliğindeki bağımsız bölümün 1/2 payının, 7 94... parsel sayılı taşınmazdaki 5 nolu bağımsız bölümün 1/2 payının, 7 89... parsel sayılı taşınmazdaki 1 nolu bağımsız bölümün 21781/40632 payının, 7 89... parsel sayılı taşınmazdaki 2 ve 4 nolu bağımsız bölümlerin davalı ... adına tescil edildiği, dava dışı müteahhidin kat karşılığı inşaat sözleşmesinde davalı ...’e vermeyi vaad ettiği taşınmazlara ilişkin taahhüdünü tam olarak yerine getirmediği, kat karşılığı inşaat sözleşmesinde 7 94... parsel sayılı taşınmazdaki 5 nolu bağımsız bölümün tamamının, 7 89... parsel sayılı taşınmazdaki 1 nolu bağımsız bölümün tamamının davalı ...’e ait olacağı taahhüt edildiği halde kat irtifakı sonucu 7 94... parsel sayılı taşınmazdaki 5 nolu bağımsız bölümün yarı payının, 7 89... parsel sayılı taşınmazdaki 1 nolu bağımsız bölümün ise 21781/40632 payının davalı ... adına tescil edildiği, ayrıca sözleşme gereği müteahhide kalması kararlaştırılan bağımsız bölümlerin de davalı ... adına tescil edildiği, İlk Derece Mahkemesince muris tarafından temliklerin mirasçılardan mal kaçırma amacıyla muvazaalı olarak yapıldığı tespit edilerek davanın kabulüne karar verildiği, ancak taşınmazlardaki kat irtifakı sonucu davalı ... adına tescil edilen tüm bağımsız bölümler yönünden iptal- tescil kararı kurulduğu, yine davalı ... adına tescil edilerek ... tarafından üçüncü kişilere satılan taşınmazlar yönünden ise bedele hükmedildiği, kararın davalı tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, davalının istinaf başvurusunun kabul edildiği, İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılıp, yeniden hüküm tesis edilerek 7 98... parsel sayılı taşınmazdaki 9 nolu bağımsız bölümün 1/2 payı, 7 94... parsel sayılı taşınmazdaki 5 nolu bağımsız bölümün 1/2 payı, 7 89... parsel sayılı taşınmazdaki 1 nolu bağımsız bölümün 21781/40632 payı ile 2 ve 4 nolu bağımsız bölümlerin tamamı yönünden iptal- tescil kararı verildiği anlaşılmaktadır.
Hemen belirtmek gerekir ki; Bölge Adliye Mahkemesince mirasbırakan tarafından yapılan temliki işlemlerin mirastan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğu saptanarak davalı ... ile dava dışı müteahhit arasında akdedilen 24.08.2017 tarihli taşınmaz satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince davalı ...’e verilmesi taahhüt edilen ve bu sözleşme gereğince davalı ... adına tescil edilen bağımsız bölümler yönünden yazılı şekilde iptal-tescil kararı verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Ancak, 24.08.2017 tarihli kat karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince müteahhit tarafından 7 94... parsel sayılı taşınmazdaki 5 nolu bağımsız bölümün ve 7 89... parsel sayılı taşınmazdaki 1 nolu bağımsız bölümün tamamının davalı ... adına tescil edilmesi taahhüt edildiği halde, 5 nolu bağımsız bölümün 1/2 payının, 1 nolu bağımsız bölümün ise 21781/40632 payının ... adına tescil edildiği, bu nedenle de Bölge Adliye Mahkemesince mevcut durumda ... adına kayıtlı olan bu paylar yönünden tapu iptali ve tesciline karar verilse de, bu taşınmazlarda müteahhit tarafından taahhüt edildiği halde davalı ... adına tescil edilmeyen paylar yönünden davalı ...’in sorumlu tutulması gerektiği, bu paylar yönünden davacılar lehine miras payları oranında bedele hükmedilmesi gerektiğinin göz ardı edilmesi doğru değildir.
Açıklanan sebeplerle;
Davalı vekilinin temyiz itirazının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen 04.06.2025 tarihli ek kararın kesin olmak üzere ONANMASINA, Aşağıda yazılı 8.394,96 TL fazla alınan harcın istek halinde davalıya iadesine,
Davacılar vekilinin değinilen yönlerden yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesinin 24.02.2025 tarihli kararının BOZULMASINA, Peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacılara iadesine, Dosyanın kararı veren Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesine gönderilmesine, 02.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.